مورد روح القدس ، شاهد چنين كاربردى نيستيم. در حديثى آمده است كه «أنّ ما نزل به الروح الأمين حقّ» . [١] اين حديث ، اشاره دارد به آيه كريمه «نَزَلَ بِهِ الرُّوحُ الْأَمِينُ * عَلَى قَلْبِكَ لِتَكُونَ مِنَ الْمُنذِرِينَ * بِلِسَانٍ عَرَبِىٍّ مُّبِينٍ» . [٢] در حديث ديگرى ، امام صادق عليه السلام فرمود كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله دچار حالاتى مى شدند و اين در حالى بود كه از نظر جسمانى در سلامت كامل بودند . در اين گونه موارد، روح الأمين بر ايشان نازل مى شد. [٣] در حديث ديگرى ، در بيان فضايل روز جمعه آمده است كه اين ، روزى است كه روح الأمين هبوط كرده است. [٤] در بيش از ١٨٠ حديث از احاديث كتاب الكافى ، از جبرئيل سخن به ميان آمده است كه در اين موارد به عنوان روح القدس معرفى نشده است. در برخى از احاديث الكافى، روح القدس ، به عنوان يكى از نيروهاى درونى انسان معرفى شده است؛ نيرويى كه در انسان هاى خاصى مانند پيامبران وجود دارد. مطابق يكى از اين احاديث، امام باقر عليه السلام در پاسخ جابر در مورد كيفيت به دست آوردن علم (غيب) توسط عالِم مى فرمايد : در پيامبران و اوصياى آنها ، پنج روح وجود دارد: روح القدس، روح الايمان، روح الحياة، روح القوّة و روح الشهوة. عالمانِ به غيب ، از طريق روح القدس است كه به آنچه پايين تر از عرش است تا آنچه زير زمين است ، آگاه مى شوند . [٥]

[١] الكافى ، ج ١ ص ٤٦٨ .[٢] سوره شعراء ، آيه ١٩٣ .[٣] همان ، ص٦٠٠ .[٤] همان ، ص ٧٠٤ .[٥] محمّد بن يحيى، عن أحمد بن محمّد، عن موسى بن عمر، عن محمّد بن سنان، عن عمّار بن مروان، عن المنخل، عن جابر، عن أبى جعفر عليه السلام قال: سألته عن علم العالم، فقال لى: يا جابر! إنّ فى الأنبياء و الأوصياء خمسة أرواح: روح القدس وروح الايمان و روح الحياة و روح القوة و روح الشهوة، فبروح القدس يا جابر! عرفوا ما تحت العرش إلى ما تحت الثرى . ثم قال: يا جابر! إن هذه الاربعة أرواح يصيبها الحدثان إلا روح القدس فإنها لا تلهو ولا تلعب (الكافى ، ج ١ ص ٤٠١) .