متن حديث جابر بن سَمُره به گونه هاى مختلفى گزارش شده است . در بيشتر روايات «اثنا عشر خليفة (دوازده خليفه)» آمده است ، در صحيح البخارى «اثنا عشر أميرا (دوازده امير)» و در گزارش هاى ديگر «اثنا عشر إماما (دوازده امام)» ، «إثنا عشر ملكا (دوازده پادشاه)» و «اثنا عشر قيّما (دوازده سرپرست)» آمده است و مطابق برخى از نقل ها ، متن حديث با عبارت «لا يَزالُ أَمرُ النَّاسِ ماضيا ما وَليَهُم اثنا عَشَرَ رَجُلاً [١] ؛ همواره امور مردم انجام مى شود ، مادام كه دوازده مرد سرپرست آنها باشند» گزارش شده است . همه اين گزارش ها نشان دهنده آن است كه پيامبر خدا ، در پى معرّفى جانشينان خود و رهبران آينده جهان اسلام بوده و راوى و يا راويان حديث ، سخن پيامبر را نقل به معنا كرده اند . نكته قابل توجّه اين كه پس از معرّفى دوازده نفر به عنوان جانشينان پس از پيامبر صلى الله عليه و آله توسّط ايشان ، همهمه و هياهو مجلس را فرا گرفت ، [٢] به گونه اى كه جابر بن سَمُره تصريح مى كند كه سخن پايانى پيامبر صلى الله عليه و آله را نشنيده [٣] و از پدر يا عموى خود مى پرسد كه ايشان چه گفت ؟ و او پاسخ مى دهد كه ايشان فرمود : «كلّهم من قريش ؛ [٤] همه آنها از قريش اند» ، يا «كلّهم من بنى هاشم ؛ [٥] همه آنها از بنى هاشم اند» . اين صحنه نشان مى دهد كه فضاى سياسى براى اعلان رهبران آينده جهان اسلام مناسب نبوده است ، چنان كه جمله «واللّه يعصمك من الناس ؛ [٦] خداوند ، تو را از آسيب مردمان حفظ مى كند» ، در جريان غدير ، اشاره به همين واقعيت است . نيز هنگامى كه پيامبر اسلام در بيمارى منجر به وفاتش مى خواست به صورت مكتوب ،

[١] صحيح مسلم : ج ٣ ص ١٤٥٢ ح ٦ ؛ الخصال : ص ٤٧٣ ح ٢٧ ، بحار الأنوار : ج ٣٦ ص ٢٣٩ ح ٣٥ .[٢] . ر . ك : ص ٣٤١ ح ٣٦٥٤ و ٣٦٥٥ و ص ٣٤٣ ح ٣٦٥٧ و مسند ابن حنبل : ج ٧ ص ٤٢٩ ح ٢٠٩٩١ .[٣] . ر . ك : ص ٣٤١ ح ٣٦٥٤ و ٣٦٥٥ و ص ٣٤٣ ح ٣٦٥٧ و مسند ابن حنبل : ج ٧ ص ٤٢٩ ح ٢٠٩٩١ .[٤] . ر . ك : ص ٣٤١ ح ٣٦٥٤ و ٣٦٥٥ و ص ٣٤٣ ح ٣٦٥٧ و مسند ابن حنبل : ج ٧ ص ٤٢٩ ح ٢٠٩٩١ .[٥] ينابيع المودّة : ج٢ ص٣١٦ ح٩٠٨ .[٦] مائده : آيه ٦٧ .