فلسفه اخلاق - غرویان، محسن - الصفحة ٢٩
درباره آراء و مكاتب اخلاقى با روش عقلى و فلسفى بحث مىكند.» «١» فرق علم اخلاق با فلسفه اخلاق با توجه به مطالب مزبور، روشن مىشود كه فلسفه اخلاق مقدّم بر علم اخلاق است و مراد از تقدّم، تقدم منطقى و رُتبى است؛ يعنى: چون فلسفه اخلاق از پيشفرضها و مقدمات علم اخلاق بحث مىكند، از نظر ترتيب منطقى، بر آن مقدم است.
فرق دوم فلسفه اخلاق با علم اخلاق از حيث روش است. روش بحث در فلسفه اخلاق روش فلسفى و عقلى است، اما در علم اخلاق، از روش نقلى نيز استفاده مىشود. به عبارت ديگر، در اخلاق، هم مىتوان از روش عقلى استفاده كرد و هم از روش نقلى؛ مثل نقل آيات و روايات. اما در فلسفه اخلاق، روش بحث منحصراً روش تحليل عقلى است و اگر ازآيه يا روايتى استفاده شود، بهعنوان دليل نيست، بلكه بهعنوان شاهد و مثال است و از اين جهت مورد استفاده قرار مىگيرد كه روى آن تحليل عقلى صورت گيرد.
فرق سوم بين اخلاق و فلسفه اخلاق اين است كه طرح مباحث در علم اخلاق اساساً براى توصيف است، اما طرح مباحث در فلسفه اخلاق، اساساً براى تبيين مىباشد؛ مثلًا، در علم اخلاق اسلامى توصيف مىكنند كه در اسلام چه كارهايى شايسته است و چه كارهايى ناشايست، چه