فلسفه اخلاق
 
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص

فلسفه اخلاق - غرویان، محسن - الصفحة ١٢٤

ندارد. «١» مراد از حُسن فاعلى هم اين است كه فاعل بايد مقصودش از انجام عمل، خير باشد؛ مثلًا، كسى كه به ديگرى سلام مى‌كند، وقتى سلام او ارزش مثبت اخلاقى دارد كه مقصود گوينده، اداى احترام باشد، نه تملّق يا تمسخر. درست است كه ظاهر عمل سلام كردن، داراى حُسن است، اما حُسن اخلاقى وقتى است كه با نيّت ارزشمند همراه باشد.
حال ممكن است سؤال شود كه بالاخره نقش كدام يك از حُسن فعلى يا فاعلى در حُسن اخلاقىِ عمل، بيشتراست؟ پاسخ اين است كه حُسن فاعلى نقش مهم‌تر را داراست؛ زيرا براساس آنچه از آيات و روايات و تحليل‌هاى عقلى و وجدانى به‌دست آمده، روح عمل همان نيّت است و نيّت نشانگر شاكله شخصيت و روحيات و باطن هر كس.
ازميان فلاسفه غربى، كسى‌كه دراخلاق، به‌نيّت توجه زيادى‌كرده كانت (١٧٢٤- ١٨٠٤)، فيلسوف مشهور آلمانى، است «٢» وى «اراده خير» را مهم‌ترين ركن عمل اخلاقى مى‌داند و در اخلاق، بر اصالت فاعل تأكيد زيادى دارد. او مراد از اصالت فاعل را اين مى‌داند كه براى حسن و قبح رفتار آدميان، بايد تنها به نيّات آن‌ها توجه كنيم.