فلسفه اخلاق
 
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص

فلسفه اخلاق - غرویان، محسن - الصفحة ٤٥

ما انكار نمى‌كنيم كه هر يك از اين علوم و رشته‌ها مى‌تواند در تنظيم رفتار آدمى و سامان بخشيدن به نظام زندگى فردى و اجتماعى انسان نقش داشته باشد، اما سخن در اين است كه اين علوم بشرى، به همه زواياى وجودى آدمى راه ندارد و جزئيات روح و روان آدمى براى صاحبان اين علوم نامكشوف مانده و شاهد بر اين مدعا، كاستى‌ها، ضعف‌ها و نابسامانى‌هايى است كه اكنون بشر معاصر با آن‌ها مواجه مى‌باشد. از اين رو مى‌گوييم: بشر محتاج وحى و كتب آسمانى است كه نظام رفتارى خود را از آن‌ها بگيرد و با تعبّد به وحى و شريعت، مسير درست زندگى را طى كند.
ابراز عاطفه و محبت‌ورزى نيز در اخلاقيات لازم و مؤثر است، اما كافى نيست. شهيد مطهرى قدس سره در اين زمينه مى‌نويسد:
هر محبتى را نمى‌توان اخلاق دانست ... در اخلاق، عنصر اختيار و اكتساب يعنى: غيرغريزى بودن- خوابيده است. اگر انجام كارى براى انسان غريزه بود- يعنى: طبيعى و فطرى و مادرزاد بود- و انسان آن را تحصيل نكرده و به اختيار خودش به‌دست نياورده بود، آن كار، با شكوه و عظمت و قابل مدح هست، ولى در عين حال، اخلاق نيست؛ مثل محبت پدر و مادر نسبت به فرزند و مخصوصاً محبت مادرانه ... ايراد ديگر: دايره اخلاق از حدود غير دوستى وسيع‌تر است. همه اخلاق‌ها- يعنى: همه كارهاى مقدس و با شكوه انسان- از نوع غيردوستى نيست. نوعى ديگر- يعنى: يك سلسله كارهاى با عظمت و شكوه و قابل تقدير و تقديس و آفرين‌گويى و حمد- در انسان هست، بدون اين‌كه ربطى به غير