همان‌گونه كه در تلقى، ابلاغ و تبيين وحى الهى و دستورات آسمانى ممتازند، از حيث عملى نيز براى ما سرمشق و الگو هستند و ما موظفيم كه از آنان رفتار و اخلاق شايسته بياموزيم؛ چرا كه برحسب نقل تاريخ، آنان هر يك در زمان حيات خود، بهترين نمونه و سرمشق براى ديگران بوده‌اند.
رابطه اخلاق با معاد ١- اخلاق و حيات اخروى‌ از ديدگاه اسلام، حيات آدمى منحصر به حيات دنيا نيست، بلكه حيات بالاتر حيات اخروى پس از مرگ است. بنابراين، انسان در رفتار و اخلاق خود بايد همواره حيات آينده را ملاحظه كند و طورى رفتار نمايد كه زمينه را براى رفاه و آسايش در آن حيات فراهم سازد. لذّت و سعادت نيز منحصر به لذات و خوشى‌هاى دنيا نيست، بلكه لذات عميق‌تر و خوشى‌هاى پايدارتر و جاويد در جهان پس از مرگ خواهد بود. اين توجهات، همگى در تنظيم روابط اخلاقى انسان با خود، خدا وديگر موجودات تأثير مستقيم دارند.
در حديث آمده است كه:
«حُبُّ الدُّنيا رَأسُ كُلِّ خَطيئَةٍ» «١» دوست داشتن دنيا، رأس و ريشه همه خطاهاست.
مفهوم اين عبارت آن است كه حبّ آخرت، رأس و ريشه همه فضايل‌