اصول اخلاق اجتماعى - پژوهشکده تحقيقات اسلامي سپاه - الصفحة ٢٠٤ - اصول نظارتى

مسلمان نيست.

٢- امر به معروف و نهى از منكر

اين اصل از بزرگ‌ترين اصول نظارتى اسلام است كه در گستره وسيعى مسلمانان را موظّف مى‌كند بر اعمال و گفتار يكديگر نظارت كنند و در صورت مشاهده خلاف، به اصلاح آن اقدام نمايند. همينطور اين اصل، از ويژگى‌هاى لا ينفكّ مؤمنان است كه در تحكيم احكام اسلام و «فضيلت زايى» و «رذيلت زدايى» جامعه اسلامى، نقشى عظيم دارد و مهم‌ترين بخش نظارت همگانى را نيز تشكيل مى‌دهد.

٣ و ٤- اخوت و اصلاح‌

اين دو اصل نيز بر ضرورت نظارت تأكيد دارد، قرآن مجيد درباره آن دو مى‌فرمايد:

«انَّمَا الْمُؤْمِنُونَ اخْوَةٌ فَاصْلِحُوا بَيْنَ اخَوَيْكُمْ وَ اتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ»[١]

همانا مؤمنان، برادر يكديگرند، پس دو برادر خويش را صلح و آشتى دهيد و تقواى الهى پيشه سازيد، شايد مورد رحمت (خدا) واقع شويد.

حضرت صادق ٧ با عنايت به اصل اصلاح مى‌فرمايد:

«انَّمَا الْمُؤْمِنُونَ اخْوَةٌ بَنُوأَبٍ وَ امّ فَاذا ضَرَبَ عَلى‌ رَجُلٍ مِنْهُمْ عِرْقٌ سَهَرَ لَهُ الْاخَرُونَ»[٢]

همانا مؤمنان برادر و فرزندان يك پدر و مادر هستند و هرگاه يكى از

[١] - حجرات( ٤٩)، آيه ١٠.

[٢] - اصول كافى، ج ٢، ص ١٦٥.