ابواب مختلف فقهي بوده است.[٣٥] اين كتاب، از زمرۀ مصنّفات به شمار مي‌رود و اطلاق اصل، به جهت اعتماد به آن و نيز عرضه بر امام صادق٧ و تمجيد آن حضرت بوده است.[٣٦]

قاضي نعمان، از آن، با عنوان «جامع حلبي» يا «الكتاب المعروف بالجامع» ياد مي‌كند و تمامي آن را در الايضاح آورده است.[٣٧] رايج‌ترين نسخه آن را ابن ابي عمير از حمّاد بن عثمان، از مؤلّف، روايت كرده است.[٣٨] اين كتاب تا دوره‌هاي متأخّرتر، در دسترس بوده و نزديك به هزار روايت از آن در كتب اربعه، نقل گرديده است.[٣٩]

گفتني است كه جمعي از اماميه در مَيّافارِقين (شهري كهن در بين‌النهرين، نزديك ديار بكر) از شريف مرتضي (م ٤٣٦ ق) پرسيدند كه در مسائل شرعي، به كدام‌يك از اين كتب استناد كنند: رساله علي بن الحسين بن موسي بن بابويه، كتاب شلمغاني يا جامع حلبي؟ او در پاسخ گفت:

كتب ابن بابويه و حلبي را بايد بر كتاب شلمغاني ترجيح داد.[٤٠]

٥. الجامع،[٤١] معمر بن راشد صنعاني بصري (م ١٥٣ يا ١٥٠ ق)،[٤٢] از ياران امام صادق٧.[٤٣] وي
اوّلين كسي است كه در يمن، به تأليف و تصنيف پرداخت[٤٤] و از جمله نويسندگان مغازي نيز به شمار مي‌رود.[٤٥] از راويان او، عبد الرزاق صنعاني و فضل بن دكين هستند.[٤٦] برخي درباره امامي بودن او تشكيك كرده و او را از رجال عامّه دانسته‌اند.[٤٧] با اين حال، وصف روشني از شرح حال و كتب وي در دست نيست.

٦. كتاب في الحلال و الحرام، مسعدةبن زياد ربعي (زنده در ميانه قرن دوم)، از راويان موثّق امام صادق٧. اين كتاب، به صورت موضوعي در ابواب فقه نوشته شده و عبد الله‌ بن جعفر حميري، از طريق هارون بن مسلم، آن را نقل كرده است.[٤٨] شيخ آقا بزرگ تهراني، اين كتاب را همان «اصل» مسعدةبن

[٣٥]. رجال النجاشي، ص٣٦٦. نجاشي در توصيف كتاب محمّد بن عبد اللّه‌ بن عمرو مي‌گويد: «له نسخة تشبه كتاب الحلبي مبوّبة كبيرة».

[٣٦]. الفهرست، طوسي، ص١٧٤؛ الذريعة، ج٢٦، ص٤٨.

[٣٧]. ميراث مكتوب شيعه، ص٤٤٧.

[٣٨]. الفهرست، طوسي، ص١٧٤؛ رجال النجاشي، ص٢٣١.

[٣٩]. ميراث مكتوب شيعه، ص٤٤٨.

[٤٠]. جوابات المسائل الميافارقيات، ص٢٧٩، رسائل الشريف المرتضي، المجموعة الاُولي.

[٤١]. الفائق في رواة و أصحاب الإمام الصادق ٧، ج٣، ص٢٧٨.

[٤٢]. الطبقات الكبري، ج٥، ص٥٤٦.

[٤٣]. رجال الطوسي، ص٣٠٧.

[٤٤]. تذكرة الحفّاظ، ج١، ص١٩١.

[٤٥]. الفائق في رواة و أصحاب الإمام الصادق ٧، ج٣، ص٢٧٨.

[٤٦]. مستدركات علم رجال الحديث، ج٧، ص٤٦٤.

[٤٧]. قاموس الرجال، ج١٠، ص١٧٤.

[٤٨]. رجال النجاشي، ص٤١٥.