فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٤٢ - ماهيت حضانت و تعيين صاحبان آن (٢) رسول مزروعى
پسرت را مهلت بده تا شش ساله شود، سپس او را تا هفت سال با خود همراه ساز و با ادب خود او را تربيت كن. اگر قبول كرد و صالح شد (كه شد)، و الاّ او را رها كن.
مرحوم صاحب حدائق، بعضى از اين روايات را مؤيد احقيّت مادر ـ در فرض عدم تنازع ـ براى حضانت كودك تا هفت سال، مادامى كه مادر ازدواج نكرده است، قرار داده و فرموده است:
آشكار است كه در هفت سالى كه تربيت و بازى است، فرزند نزد مادر است؛ چرا كه او مربى فرزند است و اين فرمايش حضرت بدان اشاره دارد: «سپس او را با خود همراه ساز و پيوسته مراقب او باش»؛ يعنى پس از اين هفت سالى كه در كنار مادرش گذراند، و فرقى هم بين پسر و دختر نيست. (٣٢)
مرحوم صاحب جواهر نيز در مؤيد بودن اين روايات و حتى در اقتضاى آنها براى اثبات احقيت مادر در حضانت كودك، براى هفت سال، اعم از اينكه كودك دختر باشد و يا پسر، اشكالى نكرده و آن را ذكر كرده و تنها مانع استناد به اين روايات را بعضى از روايات فطام دانسته است.
«ربّما يؤيد النصوص الواردة في اهمال الصبي سبعا و ضمّه و لزومه للأب و تعليمه الكتاب سبعا و تعليمه الحلال و الحرام سبعا بل منها مال في الحدائق إلى التوقيت بالسبع في الذكر و الانثى» (٣٣)
چنان كه پيشتر گذشت، روايات فطام و تعليق احقيت مادر بر آن، نمىتواند نافى احقيت مادر براى بعد از فطام باشد.
بعضى ديگر از فقها و مفسران بزرگ نيز بر تناسب فطرى و روحى زن با امر حضانت، تصريح و تأكيد كردهاند و عدهاى از اين بزرگان امورى از اين دست را
(٣٢) شيخ يوسف بحرانى ، الحدائق الناضرة، ج ٢٥، ص ٩٠.
(٣٣)ـ جواهر الكلام، ج ٣١، ص ٢٩١