بهترین ها و بدترین ها از دیدگاه نهج البلاغه - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٦٩ - نعمت ذکر خدا و بهره مندي از معرفت او

آسمان‌ها و زمين و آمدوشُدِ شب و روز خردمندان را نشانه‌هاست. آنان که ايستاده و نشسته و بر پهلو‌ها خفته خداي را ياد مي‌کنند و در آفرينش آسمان‌ها و زمين مي‌انديشند [و مي‌گويند:] پروردگارا، اين را به گزاف و بيهوده نيافريدي، تو پاکي [از اينکه کاري به گزاف و بيهوده انجام دهي] پس ما را از عذاب آتش دوزخ نگاه‌دار.

آنان که به زندگي حيواني خو گرفته‌‌اند و فقط به فکر خوردن و کام‌جويي و لذت ‌بردن هستند و حتي براي ارضاي هواي نفس و رسيدن به خواسته‌هاي خود به حقوق ديگران دست‌اندازي مي‌کنند، وقتي با مشکلات و تنگناها روبه‌رو شوند و حوادثي چون سيل و زلزله رخ دهد، از خداوند شکايت مي‌کنند؛ اما کساني که بر مدار انسانيت مي‌انديشند، اين حوادث بيشتر توجهشان را برمي‌انگيزد و با نگاهي عميق‌تر به اين حوادث و آنچه در عالم رخ مي‌دهد به حکيمانه بودن نظام آفرينش و هدفمندي آن و تدبير الاهي بيشتر پي مي‌برند.

نعمت ذکر خدا و بهره‌مندي از معرفت او

حضرت پس از بيان بصيرت و بينش، به منزلة يکي از ويژگي‌هاي دوستان برگزيدة خدا، به ويژگي برجستة ديگري اشاره مي‌کنند و مي‌فرمايند: وَذَکَرَ فَاسْتَکْثَر. در اين جمله هم اصل ذکر و ياد خدا، و هم تکرار و تداوم آن، کانون نظر قرار گرفته است. در اين مقام دو دليل براي اهميت و نقش ذکر خداوند و تداوم آن برمي‌شماريم:

١. يکي از عواملي که موجب آشفتگي، دگرگوني و نابساماني زندگي و روان انسان مي‌شود، احساس پوچي، بي‌پناهي و نداشتن تکيه‌گاه است. ذکر و ياد خدا، باور به وجود خالق و تکيه‌گاه مستحکم و مطمئني را در انسان پديد مي‌آورد که مي‌توان در پناه آن به آرامش و اطمينان رسيد و بر همة خطرات و مشکلات فايق آمد. بر اين اساس خداوند مي‌فرمايد: