بهترین ها و بدترین ها از دیدگاه نهج البلاغه - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٣٤ - اندوه و ترس از خدا در آيات و روايات
همچنين در برخي آيات، خوف از خداوند از نشانههاي عالمان رباني و خداباوران معرفي شده است:
٦. إِنَّمَا يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمَاء؛[١] از بندگان خدا تنها دانشوران (عالمان رباني) از او ميترسند.
همچنين رواياتي در ستايش خوف و حزن، و اهميت آنها وارد شده است که برخي از آنها را برميشماريم:
١. امام صادق(عليه السلام) به اسحاق بن عمار فرمودهاند:
يَا إِسْحَاقُ، خَفِ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ وَ إِنْ كُنْتَ لَا تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ فَإِنْ كُنْتَ تَرَى أَنَّهُ لَا يَرَاكَ فَقَدْ كَفَرْتَ وَ إِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنَّهُ يَرَاكَ ثُمَّ بَرَزْتَ لَهُ بِالْمَعْصِيَةِ فَقَدْ جَعَلْتَهُ مِنْ أَهْوَنِ النَّاظِرِينَ عَلَيْكَ؛[٢] اي اسحاق، آنگونه از خدا بترس که گويا تو او را ميبيني و اگر تو او را نميبيني، او تو را ميبيند، و اگر معتقد گردي که او تو را نميبيند کافر شدهاي، و اگر بداني او تو را ميبيند و سپس به نافرماني او اقدام کني، او را پستترين نظرکنندگان به خويش دانستهاي؛
٢. امام صادق(عليه السلام) دربارة نقش و اهميت ترس از خداوند فرمودهاند:
مَنْ خَافَ اللَّهَ أَخَافَ اللَّهُ مِنْهُ كُلَّ شَيْءٍ وَ مَنْ لَمْ يَخَفِ اللَّهَ أَخَافَهُ اللَّهُ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ؛[٣] هرکس از خدا ترسيد، خدا همه چيز را از او بترساند و هرکس از خدا نترسيد، خدا او را از همه چيز بترساند؛
٣. امام صادق(عليه السلام) ميفرمايند در کتاب امام علي(عليه السلام) خواندم:
إنَّ الْمُؤْمِنَ يُمْسي ويُصْبِحُ حَزِيناً؛[٣] همانا مؤمن شب و صبح خود را با اندوه به سر ميرساند؛
[١] فاطر (٣٥)، ٢٨. [٢] محمد بن يعقوب کليني، اصول کافي، ج ٢، ص ٦٧، ح ٢. [٣] همان، ص ٦٨، ح ٣. [٤] محمدباقر مجلسي، بحارالانوار، ج ٧٢، باب ٩٧، ص ٧١، ح ٣.