بهترین ها و بدترین ها از دیدگاه نهج البلاغه - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٣٥ - چرايي سفارش به داشتن اندوه و ترس در آموزه هاي ديني

٤. همچنين آن حضرت فرمودند خداوند به حضرت عيسي(عليه السلام) وحي فرمود:

يَا عيسي هَبْ لي مِنْ عَيْنَيْكَ الدُّمُوعَ وَمِنْ قَلْبِكَ الْخُشُوعَ وَاکْحُلْ عَيْنَكَ بِميلِ الْحُزْنِ؛[١] اي عيسي، از چشمانت اشک و از قلبت خشوع و خضوع نثار من کن و چشمانت را با سرمة اندوه بياراي.

چرايي سفارش به داشتن اندوه و ترس در آموزه‌هاي ديني

در روان‌شناسي ترس را نوعي بيماري تلقي کرده‌اند و پزشکان معتقدند ريشة بسياري از بيماري‌هاي جسمي ترس است، و امروزه اين پديده به يک معضل خطرناک و فراگير تبديل شده است.[٢] بر اين اساس در مباحث روان‌شناسي و تربيتي و در فرهنگ عمومي، بسيار مي‌کوشند تا در جوامعْ نشاط و شادابي ايجاد کنند. محض نمونه، براي مبارزه با نگراني، اضطراب و ترس، که حالاتي غيرطبيعي و بازدارنده به شمار مي‌آيند، مراسم و برنامه‌هاي شادي‌بخش بر‌پا مي‌کنند. بر اين مبنا، اين پرسش اساسي رخ مي‌نمايد که چرا اسلام به ستايش حالاتي ناخوشايند چون اندوه و ترس پرداخته و پيروان خود را به داشتن چنين حالاتي ترغيب کرده است؛ و حتي شادماني و شادکامي را نکوهيده است:

إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ الْفَرِحِينَ؛[٣] خدا شادي‌کنندگان را دوست نمي‌دارد.

شايد سفارش‌هاي پياپي اسلام به داشتن حالت حزن و خوف، براي کساني که با معارف اسلامي آشنا نيستند و فضاي فرهنگي اسلام را نمي‌شناسند، اين شبهه را پديد آورد که اسلام خواهان آدم‌هايي ترسو، افسرده، بي‌نشاط، منزوي و سر در گريبان است. آنان با اعتقاد به اينکه اندوه، نگراني و ترسْ بيماري‌هايي رواني و غيرطبيعي و ناهماهنگ