دانشنامه ميزان الحكمه - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٥٣

از دوره فترت امامان خواهد آمد ؛ همان گونه كه پيامبر خدا نيز پس از دوره فترت [ ـِ پيامبران ]برانگيخته شد .

تذكّر

روايتى از امام صادق عليه السلام نقل شده كه به ظاهر ، وجود هر گونه حجّت را در دوران فترت ، نفى مى كند . متن حديث ، اين است: زيد عن محمّد بن عليّ الحلبي عن أبي عبد اللّه عليه السلام ، قال : قُلتُ لَهُ كانَتِ الدُّنيا قَطُّ مُنذُ كانَت ولَيسَ فِي الأَرضِ حُجَّةٌ ؟ قالَ : قَد كانَتِ الأَرضُ ولَيسَ فيها رَسولٌ ولا نَبِيٌّ ولا حُجَّةٌ وذلِكَ بَينَ آدَمَ ونُوحٍ فِي الفِترَةِ ولَو سَأَلتَ هؤُلاءِ عَن هذا لَقالوا : لَن تَخلُوَ الأَرضُ مِنَ الحُجَّةِ وكذّبوا . إنَّما ذلِكَ شَيءٌ بَدا للّه ِِ عَزَّ وجَلَّ فيهِ ، «فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ» وقَد كانَ بَينَ عيسى ومُحَمَّدٍ عليهماالسلام فَترَةٌ مِنَ الزَّمانِ ولَم يَكُن فِي الأَرضِ نَبِيٌّ ولا رَسولٌ ولا عالِمٌ ، فَبَعَثَ اللّه ُ مُحَمَّدا صلى الله عليه و آله بَشيرا ونَذيرا وداعِيا إِليهَ . [١] زيد از محمّد بن على حلبى نقل مى كند كه گفت : از امام صادق عليه السلام پرسيدم : آيا تا به حال ، از وقتى كه دنيا بوده ، پيش آمده كه در زمين ، حجّتى نباشد ؟ امام صادق عليه السلام فرمود : «[آرى .] پيش آمده كه در زمين ، نه پيامبرى باشد و نه فرستاده اى و نه حجّتى . اين ، در دوره فترتِ ميان آدم عليه السلام و نوح عليه السلام بوده است . حال اگر اين مطلب را از اينان بپرسى ، حتماً خواهند گفت كه زمين ، هرگز از حجّت خالى نبوده است ؛ ولى دروغ مى گويند . همانا اين ، مطلبى بود كه براى خداوند ، در آن بَدا حاصل شد ، پس پيامبران و بشارت دهندگان و هشدار دهندگانى را برانگيخت ، در حالى كه ميان عيسى عليه السلام و محمّد صلى الله عليه و آله برهه اى از زمان بود كه در آن ، نه پيامبرى در زمين بود و نه