منطق دانشنامه علائى - ابن سينا - الصفحة ٣٢ - پيدا كردن قضيه كه چه بود

پيدا كردن قضيه كه چه‌ [١] بود

ازين‌ [٢] لفظهاء مفرد، گوناگون تركيب‌ [٣] آيد [٤]. و از ايشان ما را اكنون‌ [٥] يكى گونه همى‌بايد. و اين آن گونه است كه آن را قضيه خوانند، و خبر خوانند، و سخن جازم‌ [٦] خوانند. و اين آن بود كه چون‌ [٧] بشنوى شايد كه گوئى راست است، و شايد- كه گوئى‌ [٨]: دروغست.

مثال آن‌ [٩]- اگر كسى گويد: مردم را ثواب- و عقابست‌ [١٠]، توانى گفتن كه چنين است. و اگر گويد [١١] مردم پرنده‌ [١٢] است، توانى گفتن- كه‌ [١٣] نه چنين است‌ [١٤].

[١] - كه چگونه- آ.

[٢] - اين لفظها- آ.

[٣] - تركيب گوناگون- كب.

[٤] - آمده- آ.

[٥] - كنون- ق.

[٦] - جزم- د- كب.

[٧] - او را قضيه و خبر و سخن جزم خوانند و اين آن مركب باشد چون- ن.

[٨] - گوئى كه- كب.

[٩] - مثال اين- كب،- ميان آن- آ مثلا- ن.

[١٠] - گويد كه مردم را الخ- ل. آ.- گويد مرد را ثواب است الخ- د.

[١١] - گويند- كب- د.

[١٢] - پريد- آ.

[١٣] - بى: كه- كب- كونه- آ.

[١٤] - بى: است- ك.