منطق دانشنامه علائى - ابن سينا - الصفحة ٣٠ - پديد كردن معنى نام و كنش و حرف

گوئى: ب، يا گوئى بر، يا گوئى اندر هيچ جواب نبود؛ تا نگوئى‌ [١]:

بخانه، يا اندر مسجد، يا بر بام. ليكن:

فرق ميان: اسم- و كلمه آنست- كه:

اسم- دليل بود بر معنى، و دليل نبود بر كئى‌ [٢] آن معنى؛ چنانكه گوئى‌ [٣] مردم، و درستى‌ [٤].

و اما كلمه دليل بود بر معنى و كئى‌ [٥] آن معنى، چنان كه گوئى: بزد [٦]-، كه دليل بود بر زدن‌ [٧]، و بر آن كه اندر [٨] زمان گذشته بود. و هم چنان چون گوئى بزند، و [٩] هميشه دليل بود بر كسى- كه آن معنى او را بود، چون: زننده، يا خزنده‌ [١٠]. و ليكن آن كس- يا آن چيز معيّن نبود،- كه دانى كه‌ [١١] كدامست.

[١] - بگوئى- ل.

[٢] - كس- آ.

[٣] - بى: گوئى- د.

[٤] - روشنى- كب- س- خ ل،- رشتى- ط،- درشتى- آ،- دوستى- ع.

[٥] - بى: بر معنى- ك،- بر معنى و بر الخ- م- ط- ل- كب،- بر معنى و بر كهى- آ.

[٦] - ز د- كب.

[٧] - بزدن- د.

[٨] - كه در- ه- ط- كب- آ.

[٩] - بى: و- م- ك- د،- خود گوئى الخ- ل،- چون بزند- ط،- چون بزيد و- آ،

[١٠] - و يا الخ- خ ه- د- خورنده- ل،- خريده- ط.

[١١] - آن كس بآن چيز الخ- آ،- آن كئى بآن چيز كه دانى- ط،- آن كس يا آن چيز بيقين نبود كه دانى- د،- آن كس معين نبود و ندانى كه كيست- ن.