تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٢٧ - كفر به اسماء و صفات بارى تعالى
به جاى خود و بر حسب حكمت. رحمت و نقمت هر دو بعد از اراده و خواست بشر مىآيند. اگر براى خود رحمت خواهد مشمول رحمت شود و اگر عذاب خواهد گرفتار عذاب گردد. اين اعتقاد سبب مىشود كه بشر به بسيارى از انحرافات دچار نيايد.
وَ لِلَّهِ الْأَسْماءُ الْحُسْنى فَادْعُوهُ بِها وَ ذَرُوا الَّذِينَ يُلْحِدُونَ فِي أَسْمائِهِ سَيُجْزَوْنَ ما كانُوا يَعْمَلُونَ- از آن خداوند است نيكوترين نامها، بدين نامهايش بخوانيد. آنها را كه به نامهاى خدا الحاد مىورزند واگذاريد. اينان به كيفر اعمال خود خواهند رسيد.» اين الحاد در اسماء اللَّه سبب انحراف عملى مىشود و اين انحراف است كه سبب عقوبت مىگردد، نه مجرد تصور عمل خطا. ما مىتوانيم تأكيد كنيم كه انحرافات عملى سبب مستقيم الحاد در اسماء پروردگار است، ولى اگر انسان با فطرت سليم خود رها شود، اسماء اللَّه را خواهد شناخت. از اين رو جدل و مناقشه با ملحدان بر سر اسماء اللَّه فايدتى ندارد،/ ٥٠٠ زيرا آنچه باعث انحراف و الحاد آنان شده سوء فهم آنها نيست، بلكه سوء نيت آنهاست. چه بسا كه به همين سبب خدا ما را فرمان داد كه ملحدان را به حال خودشان واگذاريم زيرا مجادله با آنان نه تنها سودى در بر ندارد كه خالى از زيانى هم نخواهد بود.
درباره اسماء اللَّه سخنى ديگر باقى مىماند و آن اين است كه
معلوم است كه عالم خلقت به نيروى معينى چون علم و حكمت و قدرت رهبرى مىشود. پس خورشيد حركت مىكند تا به قرارگاه خود رسد. ولى چگونه؟
حكمت همان چيزى است كه براى خورشيد هدفى قرار مىدهد كه به سمت آن و براى تحقق آن حركت كند و علم چيزى است كه حركت خورشيد را منظم مىكند كه به آن هدف برسد، و قدرت همان چيزى است كه حكمت و علم را نافذ مىگرداند و خورشيد را مقهور مىگرداند تا آن مسير معين را طى كند. اينها اسماء اللّهاند و آنها تجليات آن اسماء. پس علم اسمى است از اسماء او كه در خرد و كلان در عالم وجود تجلى دارد و حكمت و قدرت نيز بر همين منوالاند.