مجمع المسائل - گلپايگانى، سید محمدرضا - الصفحة ٢٦٢ - ج
و نصف است و ديه سياهى در آنها شش دينار و اگر در غير سر و صورت باشد ديه آن نصف اين مقدار است و هر دينار يك مثقال شرعى هيجده نخودى طلاى مسكوك است.
س ١٢٧
- شخصى با اتومبيل خود با دختر بالغهاى تصادف كرده و صدماتى وارد ساخته و صدمات آن به قرار ذيل است اوّل استخوان ران پاى راست را از وسط قلم كرده يعنى باصطلاح گردنشكن نموده و معلوم نيست كه در داخل مغز بيرون آمد يا نه ولى استخوان از پوست بيرون نيامده و بنظر اهل خبره استخوان پا قابل معالجه و التيام است و مقدارى پوست روى پا كبود شده است دوّم مقدارى پوست پيشانى با پوست سر چاك خورده و خونريزى نموده و بخيه خورده سوّم اين كه مقدارى پوست نازك زنخ با پوست نازك ذراع دست راست رفته چهارم اين كه جراحات متعدده كوچك روى پوست دست وارد آمده كه خون درآمده است حكم اينها چيست؟
ج
- در فرض سؤال اگر پاى دختر كاملا خوب شود و عيبى در آن باقى نماند چهل دينار ديه آن است كه هر دينارى هيجده نخود طلاى مسكوك است و اگر كاملا بىعيب نشود پنجاه دينار و ديه كبودى ران يك دينار و نصف و چنانچه سياه شده باشد سه دينار است و در فرض سؤال دوّم اگر فقط پوست را خراش داده يك شتر ديه آن است و اگر كمى گوشت نيز پاره شده است دو شتر و اگر بريدگى گوشت زياد است ولى به پرده نازك روى استخوان نرسيده سه شتر و اگر عمقا به پرده نازك استخوان رسيده چهار شتر و در مورد سؤال اگر زخم پيشانى و سر متصل است يكى حساب مىشود و اگر از يكديگر جدا هستند هر كدام يك ديه دارد و راجع به سؤال سوّم زنخ جزء صورت است و ديه آن يك شتر و ديه پوست ذراع نصف شتر است و در مورد سؤال چهارم براى هر جراحتى كه بر دست وارد شده با ملاحظه كيفيّت آن نصف ديهاى كه در مسأله جراحت بر پيشانى ذكر شد ديه بايد داد و احتياط به مصالحه نيز ترك نشود و در فروض مزبوره اگر خطاى محض باشد ديه شكستن استخوان بر عاقله است و ديه بقيه جراحات مذكوره بر خود جانى است.