حادثه ، بهتر شناخته می‌شود . حادثه عاشورا از جمله این حوادث است ، در ردیف اینکه شخص می‌میرد ، بعد از مرگش شناخته می‌شود ، یا اثری خلق‌ می‌شود ، بعد از سالها ، ارزش آن شناخته می‌شود . حادثه اجتماعی هم که رخ‌ می‌دهد ، بعدها ماهیت آن درست شناخته می‌شود و ارزش آن درک می‌گردد . در مورد بعضی از حوادث ، شاید هزار سال باید بگذرد تا ماهیت آنها ، درست‌ آنچنانکه هست ، شناخته شود . و باز حادثه عاشورا از اینگونه حوادث است‌ . جمله‌ای از امام حسین ( ع ) هست که با اینکه خودم این جمله را بارها تکرار کرده‌ام ، ولی به معنی و عمق آن ، خیلی فکر نکرده بودم . این جمله‌ در آن وصیتنامه معروفی است که امام به برادرشان محمد ابن حنفیه می‌نویسند . محمد ابن حنفیه بیمار بود به طوری که دستهایش فلج شده بود و لهذا از شرکت در جهاد معذور بود . ظاهرا وقتی که حضرت می‌خواستند از مدینه خارج‌ شوند ، وصیتنامه‌ای نوشتند و تحویل او دادند . البته این وصیتنامه نه به‌ معنای وصیتنامه‌ای است که ما می‌گوئیم ، بلکه به معنای سفارشنامه است به‌ معنای اینکه وضع خودش را روشن می‌کند که حرکت و قیام من چیست و هدفش‌ چیست . ابتدا فرمود : « انی لم اخرج اشرا و لا بطرا و لا مفسدا و لا ظالما ، و انما خرجت لطلب الاصلاح فی امه جدی » اتهاماتی را که می‌دانست بعدها به‌ او می‌زنند ، رد کرد . خواهند گفت حسین دلش مقام می‌خواست ، دلش‌ نعمتهای دنیا می‌خواست ، حسین یک آدم مفسد و اخلالگر بود ، حسین یک آدم‌ ستمگر بود . دنیا