تبليغ بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٢٨١ - ٦/ ٢ ستايش الهى و درود فرستادن بر رسول خدا

نكته‌

ابن قتيبه مى‌گويد: خطبه‌هاى رسول خدا را دنبال كردم و دريافتم كه در آغاز اكثر آنها چنين است: «ستايش، مر خدا راست. او را ستايش مى‌كنيم و از او يارى مى‌جوييم، و به او ايمان مى‌آوريم، و بر او توكّل مى‌كنيم، و از او طلب بخشايش مى‌كنيم، و به سوى او توبه مى‌كنيم، و از شرّ نفوس خود و بدى اعمالمان به خدا پناه مى‌بريم. هر كس خدا او را هدايت كند، گمراه كننده‌اى نخواهد داشت، و هر كس خدا گمراهش كند، هدايت‌كننده‌اى نخواهد داشت؛ و شهادت مى‌دهم كه خدايى جز اللّه نيست. او يكتاست و انبازى ندارد».

و در برخى از خطبه‌ها چنين ديدم: «اى بندگان خدا! شما را به تقواى خداوند، سفارش مى‌كنم و شما را به طاعت او فرا مى‌خوانم» و در خطبه‌اى از ايشان ديدم كه پس از حمد و ثناى خداوند، چنين آمده بود: «اى مردم! براى شما نشانه‌هايى است. پس به سوى نشانه‌هاى خود، راه پوييد، و براى شما فرجامى است، پس خود را به آن برسانيد. همانا مؤمن بين دو بيم است: بين زمانى كه بر او گذشته و نمى‌داند كه خداوند با او چه خواهد كرد، و زمانى كه باقى مانده و نمى‌داند كه خداوند در آن، چه سرنوشتى برايش رقم زده است. پس بنده بايد از جان خود براى خود، و از دنيا براى آخرت، و از جوانى پيش از پيرى، و از زندگانى پيش از مرگ، توشه برگيرد. سوگند به آنكه جان محمّد به دست اوست، پس از مرگ، عذرى پذيرفته نيست و پس از دنيا، خانه‌اى جز بهشت يا جهنّم نيست».

و دريافتم كه در آغاز هر خطبه، ستايش خداست، به استثناى خطبه عيد كه آغاز آن تكبير است.