اديان شناسى - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٧٨
نفى قداست دينى از مجموعه تلمود و بى اعتبار دانستن آن. ٢- رسميّت بخشيدن اجراى مراسم در روزهاى يكشنبه. ٣- انكار ملّى گرايى و نفى هر گونه وطنى خاص براى يهوديان، و اين كه هر يهودى در هر كشورى كه متولّد شد و نشو و نما كرد تابع همان كشور بوده و آن جا وطن اوست. ٤- نفى ضرورت ختنه كردن براى نسل جوان يهودى و يهوديان بعدى. ب- گروه سنّت گراى ارتودوكس: نام «ارتودوكس» را بنيانگذار اين مكتب يعنى «سامسون را فائل هيرش» (١٨٠٨- ١٨٨٨ م) بر اين گروه نهاد. اين گروه، همان افراد متعصّب مذهبى و سخت پايبند به شريعت موسوى بودند كه در برابر گروه اصلاح گرايان و جنبش اصلاحى، ايستادگى كرده، و از عقايد و احكام دينى به شدّت دفاع مىكردند. آنها مىگفتند: احكام الهى، تغيير ناپذيرند، و قوانين و اصولى كه توسّط پيامبران آورده شد بايد همچنان دست نخورده باقى باشد، و بدون كم و كاست به اجرا در آيد. نيز همه آداب و احكام دينى يهود كه با شرح و تفسير در مجموعه تلمود آمده، هم تغييرناپذير و لازم الاجرا است. آنان در اين راستا مىگفتند: بايد همچون گذشته در ليلة السّبت (شب شنبه) دو شمع، روشن كرده؛ هنگام عبادت بايد شب كلاه، به سر گذاشت، ادعيه روز سبت را هم بايد قرائت و همه اعياد و مراسم دينى را بر پا كرد. همچنين بايد همگى به انتظار روزى بنشينيم كه شاهد آزادى يهوديان و بازگشت به فلسطين و اورشليم باشيم و در آن جا مراسم قربانى را نيز مانند گذشتگان انجام دهيم. ج- گروه محافظه كار: گروه يا جنبش محافظه كاران، نهضت و جنبشى را گويند كه حدّ ميانه دو گروه افراطى و تند روى اصلاح گرايان و سنّت گرايان بوده است؛ زيرا نهضت افراطى و راديكال اصلاح گرايى، با آن اصول اعلام شدهاش، از يك سو با مخالفت و مقاومت شديد افراد و گروههاى متعصّب مذهبى ودر رأس آنها ارتودوكسها و از سوى ديگر با مخالفتهاى ملايمترى نيز از درون، رو به رو گشت، و نتيجه مخالفتهاى درونى آن، موجب پيدايش نهضت و جنبشى به نام جنبش محافظه كاران يهودى با رهبرى «ساباتومورائيس» (١٨٢٣- ١٩١٠ م) «و سليمان ششتر» (١٨٣٠- ١٩١٥ م) گرديد. محافظه كاران- چنان كه گذشت- روش معتدلتر و ميانهاى را برگزيدند.