خلاصه درس‌ نظام بين المللى از دولتهايى تشكيل شده است كه با برقرارى روابط به رفع نيازهاى اقتصادى، امنيتى خود مى‌پردازند. از اين رو، دولت عمده‌ترين ركن فعّال در سطح جامعه جهانى است.
دولت به مردمى كه در سرزمين محدود سكونت گزيده و داراى نظام حكومتى و قانون خاصى مى‌باشند گفته مى‌شود. عناصر تشكيل دهنده دولت عبارتند از: مردم، سرزمين، حكومت وحاكميت.
نظام بين المللى (جهانى) به مجموعه اين دولتها و روابط بين آنها گفته مى‌شود كه در كل يك سيستم ويژه را تشكيل مى‌دهند. تا كنون نظام جهانى بر اساس توازن قوا، امنيت دسته جمعى و دو قطبى بر قرار گرديده است.
روابط بين دولتها در نظام جهانى اعم از همكارى متقابل، رقابت متقابل وهمكارى آميخته با رقابت مى‌باشد. در صورت داشتن اهداف مشترك و برقرارى روابط در حصول بدان، آن را «همكارى متقابل» گويند و اگر دولتهااهداف متضاد را در گرفتن امتيازات بيشتر، مبناى روابط قرار دهند رقابت متقابل ناميده مى‌شود. توافق در بعضى از اهداف وتضاد در بعض ديگر موجب روابط همكارى آميخته با رقابت خواهد شد.
اهداف دولتها عبارت است از تصوير مطلوب آينده‌اى كه در دستيابى بدان بيشترين تلاش صورت مى‌گيرد. هدفهاى مستقل، رقابتى، متّحد، متفرّق، فورى ودراز مدت ا زانواع اهداف دولتها محسوب مى‌شود.