و چنانچه تبليغ اسلام مستلزم دادن قرآن به دست كفّار باشد و اميد هدايت آنان وجود داشته باشد، در صورتى كه در معرض نجس شدن و هتك و اهانت نباشد و واقعاً بخواهند از آن استفاده كنند، مانعى ندارد.

«مسأله ٢٨٠٣» معاشرت سالم با كفّارى كه در حال جنگ با مسلمانان نيستند و ايجاد روابط فرهنگى، سياسى، تجارى و اقتصادى با آنها از طرف دولت اسلامى يا اشخاص، تا زمانى كه خوف تقويت كفر و ترويج فساد و انحراف فكرى يا عملى و ايجاد سلطه از ناحيه آنان بر مسلمانان و كشور اسلامى در بين نباشد، اشكال ندارد؛ ولى رابطه با كفّارى كه در حال جنگ با مسلمانان مى‌باشند، مخصوصاً اگر موجب تقويت آنان شود، جايز نيست.

«مسأله ٢٨٠٤» معاشرت و رابطه با غير مسلمانان نيز بايد مطابق با مقرّرات اسلام تنظيم گردد، بنابر اين بايد از كارهايى همچون تخلّف از قراردادها، پيمان‌ها و وعده‌ها، غَشّ در معامله، كم فروشى، خيانت در امانت، اجحاف و نظاير آن خوددارى شود.

«مسأله ٢٨٠٥» در روايات اسلامى نسبت به «وفاى به عهد و قراردادها» سفارش اكيد شده است؛ از جمله در نهج البلاغه آمده است كه حضرت اميرالمؤمنين عليه السلام خطاب به مالك اشتر رحمه الله فرمودند: «.. و اگر با دشمنت پيمان نهادى و در ذمه خود او را امان دادى، به عهد خويش وفا كن و آنچه را بر ذمه دارى ادا و خود را چون سپرى برابر پيمانت بر پا، چه مردم بر هيچ چيز از واجب‌هاى خدا چون بزرگ شمردن وفاى به عهد سخت همداستان نباشند با همه هواهاى گونه‌گون كه دارند و رأيهاى مخالف يكديگر كه در ميان آرند.»[١] بنابر اين كلّيّه تعهدات و قراردادهاى منعقد شده بين اشخاص و حتّى بين دولت‌ها يا ميان آنها و اشخاص بايد محترم شمرده شود و نقض يك‌طرفه آنها بدون مجوز شرعى و نيز اعمال مكر و خدعه جايز نيست. همچنين كلّيّه تعهدات دولت اسلامى با دولت‌هاى كافر غير حربى كه در جهت مصلحت اسلام و مسلمانان منعقد شده باشد، محترم خواهد بود؛ ولى اگر قرارداد يا تعهدى بر اساس مكر و خدعه و

[١]- نهج‌البلاغه، ترجمه دكتر شهيدى، نامه ٥٣، ص ٣٣٨ و ٣٣٩.