هوياتشان بر صفات و ذات خداوند دلالت مي‌كنند و با وجودشان بر وجه خداوند و با تعينشان بر وحدت خداوند دلالت دارند؛ زيرا اين اسماء مظاهر خداوندند كه او را به آن‌ها مي‌شناسند».

راهنمايي‌

بدان، اي كه خداوند به اسم اعظم راهنمايي‌ات كند و آنچه نمي‌داني به تو بياموزد، كه خداوند تبارك و تعالي اسم اعظمي دارد كه وقتي او را براي گشوده شدن قفل درهاي آسمان بدان اسم مي‌خوانند، آن درها از سر رحمت باز مي‌شوند و هنگامي كه خداوند بدان اسم براي گشايش مشكلات و تنگناهاي روي زمين خوانده مي‌شود، درهاي زمين گشوده مي‌شود. اين اسم بر حسب مقام الوهيت حقيقتي دارد و بر حسب مقام مألوهيت حقيقتي ديگر و بر حسب لفظ و عبارت نيز حقيقتي ديگرگون.

اما اسم اعظم به حسب حقيقت غيبي‌اي كه دارد و هيچ كس جز خدا آن را نمي‌داند و استثنايي هم در اين ميان در كار نيست (به اعتباري كه پيش‌تر ذكر شد)، همان حرف هفتاد و سوم است كه خداوند در علم غيبش به خود اختصاص داده. در كتاب كافي در باب «ما اعطوا من اسم الله الاعظم» روايتي به استناد صاحب كافي از حضرت امام باقر، عليه السلام، آمده است كه:

«ان اسم الله الاعظم علي ثلاث وسبعين حرفا. وانما كان عند آصف منها حرف واحد فتكلم به فخسف بالارض ما بينه وبين سرير بلقيس حتي تناول السرير بيده. ثم عادت الارض كما كانت اسرع من طرفة عين. ونحن عندنا من الاسم الاعظم اثنان وسبعون حرفا وحرف واحد عند الله تعالي استاثر به في علم الغيب عنده. ولا حول ولا قوة الّا بالله العلي العظيم‌ [١]؛ اسم اعظم الله هفتاد و سه حرف دارد كه نزد آصف بن برخيا (وصي حضرت سليمان) يك حرف از آن بود. او بدان حرف تكلّم‌

[١]. اصول كافي؛ ج ١، ص ٢٣٠، ح ١.