عالم دهر، ظرف براى موجوداتى است كه در زمان قرار نمى‌گيرند مانند مفارقات نورى، و به عبارت ديگر عالم دهر وراى عالم زمان است، زمان ظرف براى سيالات، متحركات و ... است. و آنچه در عالم زمان متفرق است در عالم دهر جمع است. در عالم زمان، حال و گذشته و آينده معنا دارد و موجودات امروز و ديروز و فردا با هم جمع نمى‌شوند و عالم متفرقات است. ولى در عالم دهر كه روح زمان است و حركت نيست همه اينها با هم جمع هستند.

عقل تفصيلى‌

مراد از «عقل تفصيلى» عقلهاى انسانى است كه در بردارنده مطالب به صورت تفصيل (جداجدا) مى‌باشد.

و مقصود از «عقل بسيط اجمالى» عقلى است كه همه مطالب عقول تفصيلى را در حالت جمع دارد كه عقل «فعّال» يا عقل كلّى است.

عما

در حديثى است كه از پيغمبر (ص) پرسيده شد: اينَ كان رَبّنا قَبلَ ان يخلق الخلق. قال (ص) على ما حكى عنه: كانَ فى عماء. پرورگارمان پيش از آفرينش موجودات كجا بود؟ حضرت پاسخ دادند: در «عماء» بود.

«عماء» به معناى ابر رقيق (نازك) است. و در بيان مراد رسول الله (ص) بين صاحبان معرفت اختلاف است: برخى آن را حضرت احديت دانسته‌اند براى اين كه شناخت به آن تعلق نمى‌گيرد و حق در حجاب جلال است. ديگرى گفته است؛ مراد از آن «واحديت» و حضرت اسما و صفات است. زيرا «عماء» كه ابر نازك واسط بين آسمان و زمين است. و حضرت واحديت واسطه بين آسمان احديت و زمين كثرت است.

حضرت امام مى‌فرمايد: حقيقت «عماء» مى‌تواند حضرت فيض اقدس و خليفه كبرى باشد. زيرا اين حضرت حقيقتى است كه به مقام غيبى آن معروف كسى نمى‌شود. و واسط است بين حضرت احديت غيبى و هويت غير ظاهر حق و حضرت واحديت كه در آن كثرت واقع مى‌شود.