صحيفه امام - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٢٧٠ - بازاريان، اقشار متعهد به اسلام

سخنرانى [در جمع اصناف و بازاريان سراسر كشور (لزوم حمايت بازار از دولت)]

زمان: صبح ١٠ بهمن ١٣٦١/ ١٥ ربيع الثانى ١٤٠٣

مكان: تهران، حسينيه جماران‌

موضوع: پيشگامى بازار در نهضتهاى اسلامى و لزوم حمايت بازار از دولت در قضيه جنگ‌

حضار: نمايندگان اصناف و بازاريان تهران و سراسر كشور

بسم اللَّه الرحمن الرحيم‌

بازاريان، اقشار متعهد به اسلام‌

متشكرم از اينكه امروز مواجه هستم با قشر متعهد اسلامى نمايندگان سراسر كشور از اصناف و بازرگانان. و من امروز بايد يك مقدار راجع به بازار صحبت كنم، يك مقدار هم راجع به دولت. آنكه راجع به بازار است، همه مى‌دانيم، مى‌دانيد كه بازار يكى از قشرهاى عظيم متعهد به اسلام و در هر غائله‌اى كه براى اسلام پيش آمده است، اين بازار است كه پيشقدم است. در قضيه تنباكو و حكم مرحوم ميرزاى شيرازى‌ [١]- اعلى اللَّه مقامه- اين بازار بود كه همراهى كرد و منتهى به قيام شد. بعضى از بازرگانان اصفهان، از قرارى كه نقل شده است، يكى از بازرگانهاى معتبر بوده است، تمام تنباكوهايى كه داشته است و آن وقت تاجر تنباكو هم گفته مى‌شود بوده است، پس از حكم ميرزا، آورد در ميدان شاه و آتش زد؛ و مشابه او بازارهاى ديگر در تأييد حكم ميرزا در آن وقت قيام كردند، حتى شهيد هم دادند. و پس از آن، در طول مشروطيت و استبداد به صورت مشروطيت، باز در هر زمينه، اين بازار است كه پيشقدم است و همراه با ساير قشرهاى ملت از كارگران و كشاورزان و امثال اينها، مجاهده كرده است و مشكلات را تحمل كرده است و در پيشبرد مقاصد اسلام آنچه كه توان داشته است، عمل كرده است. و در اين پنجاه سال سياه كه‌

[١] آقاى ميرزا حسن شيرازى (متوفى ١٣١٢ ه. ق.) كه با فتواى معروف خود، موجب الغاى قرارداد منعقده بين ناصر الدين شاه قاجار و شركت انگليسى «رژى» شد. كه بر طبق آن، امتياز توتون و تنباكوى ايران به مدت پنجاه سال به آن شركت واگذار شده بود.