درس‌های اسفار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٩٧ - در حقیقت «آن» و کیفیت وجود و عدمش

جلسه هفتاد و پنجـم

بسم الله الرحمن الرحیم

چند مطلب باقیمانده از فصل ٣٦

عمده و جوهر بحث این فصل در دو سه جلسه گذشته عرض شد. چند مطلب مختصر باقی مانده که آنها را عرض می‌کنیم و این فصل به آخر می‌رسد.

مطلب اول

مطلب اول مربوط به مسأله عدم «آن» است که اصل فصل هم برای همین مطلب منعقد شد ولی در ضمنْ مسائل مهمتری طرح شد. گفتیم که عدم «آن» از قسم سوم است؛ یعنی از چیزهای زمانی دفعی است ولی آنی نیست؛ یعنی چنین نیست که در «آن» حصول پیدا کرده باشد و بعد در زمان استدامه و استمرار پیدا کرده باشد، بلکه از قبیل حرکت توسطیه است که به تمام وجودش در زمان است و زمان ظرف آن است نه «آن».

مطلب اول که به صورت «إن قلتَ، قلتُ» است[١] می‌گوید: بر فرض که ـ چنان‌که شما

[١] . اسفار ج ٣، ص ١٧١.