أبو شامة در اين باره گفته است : ( جماعتي كه از بينش كافى در اصول ومباني اين علم بهره أي ندارند چنين پنداشته اند كه قراآت اين قراء هفتگانه عبارت از همان قراآتى است كه رسول اكرم ( صلى الله عليه وآله وسلم ) از آنها طى گفتارش ، يعنى ( أنزل القرآن على سبعة أحرف ) به ( سبعة أحرف ) تعبير كرده است .

نتيجه ء چنين برداشتى آن است كه قرائت هر يك از قراء سبعه عبارت از حرفي از اين ( احرف سبعه ) مى باشد .

اين جماعت فاقد بينش علمي دچار اشتباه هستند ، و حتى آن كسى كه چنين چيزى را به ابن مجاهد نسبت داده است گرفتار اشتباه مى باشد ) ( ١ ) .

بايد بر اين شواهد وادله افزود كه يك نگاه گذرا وكوتاه بر ( مفردات قراآت ) ، آشكارا براى ما ثابت مى كند كهتمام آنها از لهجه ها مايه نمى گيرد .

قراآت واژه هاي زير مى تواند لهجه بودن قراآت را نفى كند : ( يخدعون - يخادعون ) ، ( يكذبون - يكذبون ) ، ( فازلهما - فازالهما ) ، ( لا يقبل - لا تقبل ) ، ( واعدنا - وعدنا ) ، ( نغفر - يغفر - تغفر ) ، ( عما تعلمون - عما يعملون ) ، ( خطيئته - خطيئاته ) ، ( لا تعبدون - لا يعبدون ) ، ( حسنا حسنا ) ( ٢ ) .

ما از طه حسين مى پرسيم كداميك از اين واژه ها به عنوان لهجه محسوب مى شود ؟ وبدينسان بايد گفت بسيارى از كلمات ديگر قرآن كريم - كه داراى قراآت مختلف مى باشد - از اختلاف لهجه ريشه نمى گيرد .

البته مى پذيريم كه اختلاف لهجه ها در امثال آن چيزهائى كه ابن قتيبه ياد كرده است در اختلاف قراآت مؤثر است ، مانند : اماله ، ادغام وامثال آنها ، ونيز در پاره أي از كلمات از قبيل ( منساة ) با الف ، وكلمه ء الرجز به ضم راء ، وكلمه ء ( حاش ) به حذف الف دوم ، وكلمه ( ورق ) به سكون وكسر راء .

اينگونه قراآت را رسول اكرم ( صلى الله عليه وآله وسلم ) - به منظور تسهيل در قراآت وتوسعه بر امت - امضاء فرمود .

بنابراين مأخذ اين قراآت به تقرير وتأييد آنحضرت باز مى گردد .

١ .المرشد الوجيز ، ص ١٤٦ .

٢ .همه ء اين كلمات در سوره ء بقره آمده است .