کشاف الفهارس - حجتی، محمدباقر - الصفحة ١٥٩
( قرائت - به كسر قاف ، وتخفيف راء - از نظر قراء عبارت از اين است كه قرآن كريم خوانده شود ، اعم از آنكه قرائت به صورت تلاوت ، يعنى پيوسته برگزار شود ، ويا به صورت اداء يعنى از طريق فراگيرى ودريافت از مشايخ واساتيد انجام گيرد ) ( ١ ) .
در ظل اين تعريفات باز مى يابيم كه قرائت عبارت از تفوه به الفاظ قرآن كريم به همان صورت وكيفيتى است كه رسول خدا صلى الله عليه وآله تلفظ مى كرد ، ويا عبارت از خواندن وتلفظ الفاظ قرآن كريم به همان صورت وكيفيتى است كه در حضور رسول اكرم ( صلى الله عليه وآله وسلم ) خوانده مى شد وآنحضرت آن تلفظ و خواندن را تأييد مى كرد .
قرائت بر حسب اين تعريف به ما مى فهماند كه گاهى قرائت از رهگذر سماع وشنيدن قرائت خود نبى اكرم ( صلى الله عليه وآله وسلم ) به دست مى آيد ، وگاهى نيز از طريق نقل قرائت ديگران در حضور رسول اكرم ( صلى الله عليه وآله وسلم ) وتأييد آنحضرت راجع به آن ، احراز مى گردد .
- گاهى قرائت به يك وجه روايت مى شود كه از آن به ( متفق عليه بين قراء ) تعبير مى گردد .
- وگاهى قرائت به بيش از يك وجه روايت مى شود كه آنرا ( مختلف فيه بين قراء ) معرفى مى كنند .
اقسام قراآت : قراآت - با توجه به شرائط واركان - به دو بخش تقسيم مى گردد : الف .
قراآت متواتره : ابن الجزرى در معرفى قراآت متواتره مى گويد : ( هر قرائتي كه با قواعد زبان هماهنگى دارد ومنطبق با رسم الخط يكى از مصاحف است - ولو آنكه اين انطباق بر سبيل حدس واحتمال باشد - ، اگر به طور متواتر نيز نقل شود ، اين قراآت را بايد قراآت متواتره وقطعي دانست ) ( ٢ ) .
ب .
قراآت صحيحه : اين بخش از قراآت را مى توان به دو دسته قابل تقسيم دانست : ١ .
قراآتى كه جامع اركان وشرائط سه گانه ياد شده است .
٢ .قراآت شاذه .
قراآت جامع اركان سه گانه : ابن الجزرى در معرفى اين قراآت مى گويد : ( قراآتى است كه سند آنها - از رهگذر نقل راوي عادل وضابطى از راوي ضابط ديگر ، كه نقلى اينچنينى تا منتهاى سلسله ء اسناد ادامه دارد - از مزيت صحت برخوردار بوده و منطبق با ضوابط عربيت وموافق با رسم الخط عثماني مى باشد ) ( ٣ ) .
تقسيم قراآت جامع اركان سه گانه : اين قراآت به دو بخش تقسيم مى گردد : مستفيضه وغير مستفيضه .
١ .كشاف اصطلاحات الفنون ٥ / ١١٥٨ .
٢ .منجد المقرئين ، ص ١٥ .
٣ .همان مرجع ، ص ١٦ .