فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٦٦ - قوانين ثابت و متغير آیة الله محمد مؤمن قمى

است تغيير يابند. اين مطلب با بيان دو مقدمه معلوم مى‌شود:

مقدمه اول

در اسلام براى تمام موضوعات از ناحيه خداوند متعال حكمى معيّن شده است و اين مطلب را هم از آيات و هم از روايات مى‌توان فهميد.

الف) قرآن: در قرآن شريف پس از آنكه در آيات سوره «انعام» مسئله تحريم برخى حيوانات را از مشركان نقل مى‌كند و آن را افتراء مى‌نامد و رد مى‌كند، مى‌فرمايد:

{قل لا أجدُ في ما أوحي الي محرّماً على طاعمٍ يطعمه إلاّ أن يكون ميتةً أو دماً مسفوحاً أو لحم خنزير فإنّه رجس أو فسقاً أهلّ‌لغير اللّه‌ به فمن اضطرّ غير باغٍ و لاعادٍ فانّ ربّك غفور رحيم } . (١١)

از اين آيه مباركه به خوبى به دست مى‌آيد كه اگر چيزى را خداوند حرام نكرد، نمى‌توان آن را حرام دانست. حرام آن است كه خدا آن را حرام كرده و از طريق وحى به پيامبرش آن را بيان داشته باشد؛ يعنى نمى‌توان چيزى را محكوم به حكمى دانست، مگر آنكه به وسيله وحى الهى بيان شده باشد. لازمه مطلب اين است كه حكم همه اشيا را وحى بيان كند.

ب) روايات: در كتاب شريف كافى به سند صحيح از داود بن فرقد از حضرت امام صادق (ع) نقل مى‌كند كه پيامبر عظيم الشأن به سعد بن عباده در ضمن حديثى فرمود:

«انّ اللّه‌ عزّ وجلّ قد جعل لكل شيء حدّاً و جعل لمن تعدّى ذلك الحد حداً». (١٢)