ادوار فقه ( فارسي ) - شهابی، محمود - الصفحة ٢٨٢ - ٢ - جمع و تدوين حديث
اسلام عباس را به پيغمبر ( صلَّى الله عليه و آله و سلَّم ) آورده پيغمبر ( صلَّى الله عليه و آله و سلَّم ) او را آزاد ساخته است ابو رافع از پيش در مكه به اسلام در آمده و به مدينه هجرت كرده و همهء مشاهد را با پيغمبر ( صلَّى الله عليه و آله و سلَّم ) ادراك كرده و بعد از پيغمبر ( صلَّى الله عليه و آله و سلَّم ) با امير المؤمنين و از شيعيان گزيده بوده و در همهء جنگها با آن حضرت ملازمت داشته و از طرف او بيت المال را حفاظت مىكرده . .
و ابى رافع را كتاب سنن و احكام و قضايا بوده است » آنگاه نجاشى اسناد خود را بدان كتاب ، باب باب از صلاة و صيام و حج و زكات و قضايا ذكر كرده است .
حافظ ابن حجر در كتاب « التقريب » گفته است « ابو رافع قبطى غلام پيغمبر ( صلَّى الله عليه و آله و سلَّم ) نامش ابراهيم و به قولى اسلم يا ثابت يا هرمز بوده و بقول صحيح در آغاز خلافت على در گذشته است » .
« من مىگويم خلافت امير المؤمنين على به سال ٣٥ هجرى آغاز شده بنا بر اين بىگمان كسى در تأليف بر ابو رافع پيش نيفتاده و او از همه اقدم است » .
پس از اين قسمت علامهء صدر گفته است « نخستين كسى كه در آثار تصنيف كرده مولانا ابو عبد الله سلمان فارسى صاحب پيغمبر ( صلَّى الله عليه و آله و سلَّم ) بود كه كتاب حديث جاثليق رومى را كه پادشاه روم بعد از حيات پيغمبر فرستاده بود تصنيف كرده است . .
از اين پيش ياد كرديم كه ابو حاتم سهل بن محمد سيستانى متوفى به سال دويست و پنجاه هجرى قمرى در جزء سوم از كتاب « الزينه » در تفسير الفاظ متداول ميان اهل علم گفته است نخستين نامى كه در اسلام در زمان خود پيغمبر ( ص ) ظاهر گرديده نام « شيعه » بوده است و به اين نام چهار تن از صحابه : ابو ذر و سلمان فارسى و مقداد بن اسود و عمار بن ياسر لقب مىداشتهاند تا اين كه در هنگام جنگ صفين اين لقب ميان دوستان و پيروان على عليه السّلام انتشار يافته است » پس به نص امام ابى حاتم اين چهار تن « صحابه از شيعه بودهاند » .
آنگاه علامهء صدر كسانى ديگر از شيعه را كه در بارهء حديث تصنيف داشتهاند به ترتيب طبقات ياد كرده است از قبيل ابو ذر غفارى از صحابه و اصبغ بن نباته و عبد الله بن ابى رافع