تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٢٧ - تفسير پيمانشكنىهاى مكرر

جمله" إِذا هُمْ يَنْكُثُونَ‌" با توجه به اينكه" ينكثون" فعل مضارع است و دليل بر استمرار مى‌باشد نشان مى‌دهد كه آنها مكرر با موسى ع پيمان مى‌بستند سپس آن را مى‌شكستند، بطورى كه پيمان شكنى جزء برنامه آنها شده بود.

*** آخرين آيه، سرانجام اين همه خيره‌سرى و سركشى و پيمان‌شكنى را در دو جمله كوتاه بيان مى‌كند، نخست به صورت سربسته مى‌گويد:" ما از آنها انتقام گرفتيم" (فَانْتَقَمْنا مِنْهُمْ‌) سپس اين انتقام را شرح مى‌دهد و مى‌گويد" آنها را در دريا غرق كرديم زيرا آنها آيات ما را تكذيب كردند، و از آن غافل بودند" (فَأَغْرَقْناهُمْ فِي الْيَمِّ بِأَنَّهُمْ كَذَّبُوا بِآياتِنا وَ كانُوا عَنْها غافِلِينَ‌) [١] نه اينكه براستى غافل بودند، زيرا بارها با وسائل مختلف، موسى ع به آنها گوشزد كرده بود، بلكه عملا همچون غافلان بيخبر كمترين توجهى به آيات خدا نداشتند.

شك نيست كه منظور از انتقام الهى اين نيست كه خداوند همانند اشخاص‌

---

[١] بطورى كه از متون لغت و كتب احاديث استفاده مى‌شود" يم" به معنى دريا است و بر رودخانه‌هاى عظيم همانند نيل نيز اطلاق مى‌شود، اما در اينكه" يم" يك لغت عربى است يا سريانى يا هيروگليفى، در ميان دانشمندان گفتگو است، نويسنده المنار از يكى از دانشمندان معروف مصرى كه وجوه اشتراك لغات هيروگليفى و عربى را جمع‌آورى كرده و كتاب معجم الكبير را در اين زمينه تاليف نموده، نقل مى‌كند كه او پس از تحقيق لغت" يم" را در زبان قديم مصر، به معنى دريا پيدا كرده است.

بنا بر اين چون اين جريان مربوط به مصر بوده قرآن از لغات آنها در بيان اين حادثه استفاده كرده است.