تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٠٧ - پاسخ يك سؤال

رفتار كرد، در آن هنگام كه اعمال و عبادات طولانى و تلاش و كوششهاى او را كه شش هزار سال بندگى خدا كرده بود ... به خاطر ساعتى تكبر ورزيدن بر باد داد، با اينحال چه كسى بعد از ابليس مى‌تواند از كيفر خدا در برابر انجام همان معصيت مصون بماند؟ نه، هرگز، ممكن نيست خداوند، انسانى را به بهشت بفرستد، در برابر كارى كه به خاطر آن فرشته‌اى را از بهشت رانده است‌ [١] حكم خداوند در باره اهل آسمان و زمين يكى است".

در حديثى نيز از امام على بن الحسين ع چنين نقل شده كه فرمود:" گناهان شعب و سرچشمه‌هايى دارد، اولين سرچشمه گناه و معصيت پروردگار،" تكبر" است كه گناه ابليس بود و به خاطر آن از انجام فرمان خدا امتناع كرد و تكبر ورزيد و از كافران شد و سپس" حرص" بود كه سرچشمه گناه (و ترك اولى) از ناحيه آدم و حوا شد ... سپس" حسد" بود كه سرچشمه گناه فرزندش (قابيل) گرديد و نسبت به برادرش (هابيل) حسد ورزيد و او را به قتل رسانيد" [٢] از امام صادق ع نيز نقل شده كه فرمود:

اصول الكفر ثلاثة الحرص و الاستكبار و الحسد فاما الحرص فان آدم حين نهى عن الشجرة، حمله الحرص على ان اكل منها و اما الاستكبار فابليس حيث امر بالسجود لادم فابى و اما الحسد فابنا آدم حيث قتل احدهما صاحبه‌

[٣]" اصول و ريشه‌هاى كفر و عصيان، سه چيز است، حرص و تكبر و حسد، اما حرص سبب شد كه آدم از درخت ممنوع بخورد، و اما تكبر سبب شد كه ابليس از فرمان خدا سرپيچى كند، و اما حسد، سبب شد كه يكى از فرزندان آدم ديگرى را به قتل رساند!".

[١] اطلاق" فرشته" بر شيطان به خاطر آن است كه در صفوف آنها جاى داشت و هم رديف آنها بود نه اينكه از خود آنها باشد چنان كه سابقا هم اشاره كرديم.

[٢] سفينة البحار جلد ٢ صفحه ٤٥٨ (ماده كبر).

[٣] اصول كافى جلد ٢ صفحه ٢١٩ باب اصول الكفر.