تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٥٦ - ٢- نامه اعمال

همانگونه كه در سوره جاثيه آيه ٢٨ آمده است‌ كُلُّ أُمَّةٍ تُدْعى‌ إِلى‌ كِتابِهَا:

" هر امتى به كتاب و نامه اعمالش خوانده مى‌شود".

سوم كتابى است كه براى هر انسانى جداگانه وجود دارد، آن چنان كه در سوره اسراء آيه ١٣ مى‌خوانيم‌ وَ كُلَّ إِنسانٍ أَلْزَمْناهُ طائِرَهُ فِي عُنُقِهِ وَ نُخْرِجُ لَهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ كِتاباً ...:" هر انسانى مسئوليت اعمالش را به گردن خودش افكنده‌ايم، و براى او در روز قيامت كتاب و نامه عملى بيرون مى‌آوريم" [١] بديهى است هيچگونه منافاتى در ميان اين آيات نيست چرا كه هيچ مانعى ندارد كه اعمال آدمى در كتب مختلف ثبت گردد، همانگونه كه در برنامه‌هاى دنيا امروز نيز نظير آن را مى‌بينيم، كه براى سازماندهى دقيق به تشكيلات يك كشور، براى هر واحد، نظام و حساب و سپس آن واحدها در واحدهاى بزرگتر، حساب جديدى پيدا مى‌كنند.

اما با توجه به اين نكته كه نامه اعمال انسانها در قيامت شبيه دفتر و كتاب معمولى اين جهان نيست، مجموعه‌اى است گويا، غير قابل انكار كه شايد محصول‌

[١]" الميزان" جلد ١٣ صفحه ٣٤٨ ... با نهايت تاسف در همين ايام كه اين بخش از تفسير را مى‌نويسيم به فقدان اين علامه بزرگوار مفسر قرآن مجيد، فيلسوف عاليقدر، عالم بزرگ اخلاق آيت اللَّه علامه طباطبائى گرفتار شديم.

بزرگمردى كه در دوران عمر پر بركتش خدمات بسيار پرارزشى، دور از هر گونه تظاهر و خودنمايى، به جامعه اسلامى كرد، تحولى در حوزه علميه قم و افكار دانشمندان معاصر ايجاد نمود، شاگردان برازنده فراوانى تربيت كرد و آثار بسيار ارزنده‌اى از خود به يادگار گذاشت.

مخصوصا همين اثر گرانمايه او (تفسير الميزان) فصل تازه‌اى در تفسير قرآن كريم گشوده و نقطه عطفى بود در اين علم مهم اسلامى، روحش غريق رحمت باد و يادش براى هميشه گرامى (تاريخ رحلت معظم له ٢٤ آبان ماه ١٣٦٠ برابر با ١٨ محرم ١٤٠٢).