تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٣٢ - دليل تمانع

جز" اللَّه" وجود داشتند نظام جهان به هم مى‌ريخت".

اشتباه نشود، اين دو بيان گر چه از پاره‌اى جهات شبيهند ولى اشاره به دو دليل مختلف مى‌كنند كه يكى بازگشت به" فساد نظم جهان" بر اثر تعدد خدايان است، و ديگرى قطع نظر از نظم جهان از وجود تمانع و تنازع در ميان خدايان متعدد سخن مى‌گويد (در ذيل آيه ٢٢ سوره انبياء نيز در اين زمينه به خواست خدا سخن خواهيم گفت).

*** و از آنجا كه در تعبيرات مشركان، خداوند بزرگ تا سرحد يك طرف نزاع تنزل كرده است، در آيه بعد بلا فاصله مى‌گويد:" خداوند از آنچه آنها مى‌گويند پاك و منزه است و از آنچه مى‌انديشند بسيار برتر و بالاتر است" (سُبْحانَهُ وَ تَعالى‌ عَمَّا يَقُولُونَ عُلُوًّا كَبِيراً).

در واقع در اين جمله كوتاه با چهار تعبير مختلف، پاكى دامان كبريائيش از اينگونه نسبتهاى ناروا بيان شده است:

١-:" خداوند از اين نقائص و نسبتهاى ناروا منزه است" (سبحانه).

٢-" او برتر از آنست كه اينها مى‌گويند" (وَ تَعالى‌ عَمَّا يَقُولُونَ‌).

٣- با ذكر كلمه" علوا" كه مفعول مطلق است و براى تاكيد آمده اين گفتار را تاكيد نموده است.

٤- سرانجام با تعبير به" كبيرا" تاكيد جديدى بر آن مى‌افزايد.

قابل توجه اينكه جمله" عَمَّا يَقُولُونَ‌" (از آنچه آنها مى‌گويند) معنى وسيعى دارد كه همه نسبتهاى نارواى آنان و لوازمى را كه در بردارد شامل مى‌شود (دقت كنيد).

*** سپس براى اثبات عظمت مقام پروردگار و اينكه او برتر از خيال و قياس‌