تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٢٣ - تفسير سرانجام باطل، نابودى است

كه نماز وسطى طبق تفسير صحيح همان نماز ظهر است.

و گاهى اشاره به وقت سه نماز از نمازهاى پنجگانه كرده، مانند وَ أَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ وَ زُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ‌ (هود- ١١٤) كه" طرف النهار" اشاره به نماز صبح و مغرب و" زُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ‌" اشاره به نماز عشا است.

و گاهى اوقات هر پنج نماز را اجمالا بيان مى‌كند، مانند آيه مورد بحث (شرح بيشتر در اين زمينه را در جلد نهم تفسير نمونه ذيل آيه ١١٤ سوره هود صفحه ٢٦٥ به بعد بيان كرده‌ايم).

به هر حال جاى ترديد نيست كه جزئيات اوقات نمازهاى پنجگانه در اين آيات بيان نشده، بلكه مانند بسيارى ديگر از احكام اسلامى تنها به كليات قناعت شده و شرح آن در سنت پيامبر ص و امامان راستين آمده است.

نكته ديگرى كه در اينجا باقى ميماند اين است كه آيه فوق مى‌گويد:

إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كانَ مَشْهُوداً:" نماز صبح مورد مشاهده است" اكنون اين سؤال پيش مى‌آيد كه مشاهده چه كسانى؟

رواياتى كه در تفسير اين آيه به ما رسيده مى‌گويد: مشهود ملائكه شب و روز است، زيرا در آغاز صبح فرشتگان شب كه مراقب بندگان خدايند جاى خود را به فرشتگان روز مى‌دهند، و چون نماز صبح در همان آغاز طلوع انجام مى‌گيرد هر دو گروه آن را مشاهده كرده و بر آن گواهى مى‌دهند.

اين روايات را دانشمندان شيعه و اهل تسنن هر دو نقل كرده‌اند.

از جمله (طبق نقل تفسير روح المعانى) احمد و نسايى و ابن ماجه و ترمذى و حاكم از پيامبر ص نقل كرده‌اند كه در تفسير اين جمله فرمود:

تشهده ملائكة الليل و ملائكة النهار [١]

محدث معروف اهل سنت بخارى و مسلم نيز همين معنى را در صحيح خود نقل كرده‌اند [٢]

[١] و [٢] تفسير روح المعانى جلد ١٥ صفحه ١٢٦.