تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٢١ - ٢- متكبر مباش!

راه مبارزه با پندارگرايى‌

تنها سؤالى كه در اينجا باقى ميماند اين است كه ما چگونه مى‌توانيم خود و جامعه را از اين عادت زشت و نكبت‌بار و عواقب دردناك آن رهايى بخشيم.

پاسخ اين سؤال نياز به بحث طولانى دارد ولى به عنوان يك دستور العمل فشرده بايد به نكات زير توجه كرد:

الف- بايد عواقب دردناك اين عمل را از طرق مختلف پى در پى به مردم گوشزد كرد و از آنها خواست كه در آثار شوم پيروى از غير علم بينديشند.

ب- بايد طرز تفكر و جهان بينى اسلامى را در انسانها زنده كرد تا بدانند خداوند در همه حال مراقب آنها است، او سميع و بصير است و حتى از افكار ما آگاه است‌ يَعْلَمُ خائِنَةَ الْأَعْيُنِ وَ ما تُخْفِي الصُّدُورُ (سوره غافر آيه ١٩):" هر سخنى مى‌گوئيم ثبت و ضبط مى‌شود و هر گامى برمى‌داريم در حساب ما نوشته مى‌شود، و مسئول تمام اعمال و قضاوتها و اعتقادات خود هستيم.

ج- بايد سطح رشد فكرى را بالا برد چرا كه پيروى از غير علم غالبا كار عوام ساده‌لوح و افراد ناآگاه است كه با شنيدن يك شايعه بى‌اساس فورا به آن مى‌چسبند و داورى مى‌كنند، و الگوى كار خود را از آن مى‌گيرند.

٢- متكبر مباش!

آيه بعد به مبارزه با كبر و غرور برخاسته و با تعبير زنده و روشنى مؤمنان را از آن نهى مى‌كند، روى سخن را به پيامبر ص كرده، مى‌گويد:" در روى زمين از روى كبر و غرور، گام برمدار" (وَ لا تَمْشِ فِي الْأَرْضِ مَرَحاً) [١]" چرا كه تو نمى‌توانى زمين را بشكافى! و طول قامتت به كوه‌ها نمى‌رسد"!

[١]" مرح" (بر وزن فرح) به معنى شدت خوشحالى در برابر يك موضوع باطل و بى اساس است.