اخلاق نظامى (ج2) - الهامى نيا، على اصغر و همکاران - الصفحة ٧٦
خلاصه «غيرت» بهمعناى حميّت و پاسدارى از آبرو و ناموس و نگهدارى عزت و شرف آمده است و در قالب مطلوبش از شجاعت و بزرگمنشى و قوت نفس سرچشمه مىگيرد؛ همانگونه كه بىغيرتى و بىتفاوتى از پستى و حقارت نفس سرچشمه مىگيرد.
در فرهنگ اسلامى، غيرتورزى لازمه مسلمانى و ايمان است و اگر كسى نسبت به مقدسات خويش غيرت به خرج ندهد، دلش واژگونه گرديده از زمره مردان خارج است.
غيرت بهطور كلى به سه نوع: دينى، ناموسى و ملّى تقسيم مىشود. غيرت دينى، احساس مسئوليت در برابر كيان اسلام و تلاش در اجراى احكام آن و دفاع از دين مقدّس در برابر هرگونه تهاجم داخلى و خارجى است. جنگها و مبارزات پيشوايان معصوم، عالمان راستين و مسلمانان غيور در طول تاريخ به اين منظور انجام گرفته است.
غيرت ناموسى، حفظ ناموس خود و مسلمانان در برابر هرگونه گزند خارجى است. اين نوع غيرتورزى نيز از جايگاه ويژهاى برخوردار است.
غيرت ملّى نيز در ارتباط با غيرت دينى و ناموسى و بهمعناى حساسيت در برابر تماميت ارضى ميهن اسلامى است.
فلسفه وجودى نيروهاى مسلّح ايجاب مىكند كه هر سه نوع غيرت را در بالاترين حد دارا باشند و به ملّت دلگرمى دهند.
عفّت، تسلّط نيروى عقل بر قواى شهوى و ايجاد تعادل در بين آنهاست بهگونهاى كه موجب پايدارى در برابر خواستههاى شكمى و جنسى و اجتناب از محرمات الهى مىگردد.
پاكدامنى در اسلام ارزش والايى داشته و يكىاز برترين فضايل اخلاقى انسان شمرده شده است؛ چرا كه نهتنها موجب غلبه بر اميال نفسانى و دشمنان درونى مىشود؛ بلكه زمينهساز پيروزى بر دشمنان بيرونى نيز مىباشد.
آيين مقدّس اسلام براى دستيابى به عفّت، راههاى شرعى و صحيحى را ارائه نموده است كه: ذكر خدا، چشم پاكى، ازدواج، روزه و ياد مرگ از جمله مهمترين آن راههاست.
پاكدامنى، داراى آثار فراوانى است كه برخى از آنها عبارتند از: بىنيازى، پارسايى، قناعت و خويشتندارى از گناه.