بندگان صالح، اولياى خدا و پيامبران و مانند آن آمده است كه تمام ذكرها در فرهنگ اسلامى مقدمه‌اى براى «ذِكْرُ اللَّه» است و توصيه‌شده كه انسان همواره و در تمام احوال به ياد خداى سبحان بوده او را حاضر و ناظر بر اعمالش بداند.
٥. فضيلت ذكر ذكر خداى سبحان از بهترين و پاكيزه‌ترين اعمال نزد خداست. و آيات قرآن و روايات اسلامى به آن توصيه كرده‌اند.
قرآن كريم مى‌فرمايد:
«يا ايُّهَا الَّذينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْراً كَثيراً ...» (احزاب: ٤١)
اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد، خدا را بسيار ياد كنيد.
رسول خدا (ص) مى‌فرمايد:
«اعْلَمُوا انَّ خَيْرَ اعْمالِكُمْ عِنْدَ مَليكِكُمْ وَ ازْكاها وَ ارْفَعَها فى‌ دَرَجاتِكُمْ وَ خَيْرَ ما طَلَعَتْ عَلَيْهِ الشَّمْسُ، ذِكْرُ اللَّهِ سُبْحانَهُ وَ تَعالى‌ فَانَّهُ اخْبَرَ عَنْ نَفْسِهِ فَقالَ انَا جَليسُ مَنْ ذَكَرَنى‌» «١» بدانيد كه بهترين اعمالِ شما نزد خداوند و پاكيزه‌ترين و والاترين آنها در مراتب شما و بهترين چيزى كه آفتاب بر آن تابيده، ذكر خداى سبحان است؛ زيرا خداى تعالى از خودش خبر داده و فرموده است: من همنشين كسى هستم كه مرا ياد كند.
٦. حقيقت ذكر اولين مرحله ذكر، گفتن و تكرار «الله اكبر»، «سبحان الله» و «الحمد للّه» و ... با حالت توجّه است؛ زيرا بيان همين كلمات، دل را صفا مى‌دهد و موجب مى‌شود كه انسان از ياد و حضور خدا غافل نشود. مرحله بالاتر و مهمتر ذكر، ياد خدا به هنگام روبه‌رو شدن با معاصى و گناهان است.
يعنى ذكر بتواند انسان را از نافرمانى خدا حفظ كند، دست آدمى را بگيرد و از سقوط در پرتگاه‌هاى هولناكِ دروغ و معصيت و تهمت و فرار از جبهه و آزار مردم و ... مانع شود، اما ذكر حقيقى، جمع بين اين دو است، يعنى هم در قلب هم بر زبان و هم در عمل، انسان به ياد او باشد.