سياست خارجى ايران قبل وبعد از انقلاب - پور قلی، محسن - الصفحة ١٣٥
مىگيرد، امّا اين حالت زمانى بروز و ظهور پيدا مىكند كه در بهرهبردارى از غرايز درونى افراط صورت بگيرد و انحراف حاصل شود. گرچه برخى از انديشمندان، جنگ را در زندگى بشر امرى طبيعى دانسته و اين پديده را اجتناب ناپذير قلمداد نمودهاند، ولى دلايلى كه در اين زمينه عرضه داشتهاند مقبوليت نداشته و نشان دهنده انحرافاتيست كه در انتخاب شيوههاى زندگى دامنگير ملّتها و يا سران آنها مىگردد. «١» روابط صلحآميز در قرآن و سنّت مسأله صلح و جنگ همانگونه كه اوّلين و مهمترين مسأله حقوق بينالملل و موضوع تشكيل سازمانهاى بينالمللى است، در اسلام نيز زيربناى اصلى فقه سياسى در بُعد سياست خارجى و بنيان حقوق بينالملل اسلامى تلقّى مىگردد. «٢» در فرهنگ و فقه سياسى اسلام دو واژه «سلام» و «صلح» از اهميّت ويژهاى برخوردارند و در نصوص قرآنى و متون احاديث اسلامى براى بيان يك اصل حقوقى و سياسى به كار برده شده و بر آن دو تأكيد شده است.
اسلام به عنوان يك آئين اجتماعى، برقرارى رابطه با ديگران را چه در سطح فردى و چه در مقياس گروهى و اجتماعى مورد تأكيد قرار داده و به همين دليل روابط مسالمتآميز بينالمللى در حقوق بينالملل اسلامى از نخستين و مهمترين اصول محسوب مىگردد. قرآن كريم در اين رابطه مىفرمايد:
«يا ايُّهَا الَّذينَ امَنُوا ادْخُلُوا فِى السِّلْمِ كافَّةً ...» «٣» اى كسانى كه ايمان آوردهايد همگى در صلح و آشتى درآييد، ...
در سنّت و سيره پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله نيز عناصر نيرومندى از ملاطفت و صلح و همزيستى ملاحظه مىشود و مىتوان گفت كه مشى عملى آن بزرگوار عين ملاطفت و