سياست خارجى ايران قبل وبعد از انقلاب - پور قلی، محسن - الصفحة ٧٣
آنگاه مسأله تجديد رابطه با انگلستان؛ زيرا به لحاظ انفجارآميز بودن شرايط داخلى و حكمفرمايى احساسات ضد انگليسى بر افكار عمومى، لازم بود با گامهاى آهسته و به طور پنهانى و با گذشت زمان موضوع ايجاد رابطه مجدّد مطرح گردد. امّا همانگونه كه پيشتر اشاره شد، در اين دوران اولويتها و جهتگيريهاى سياست خارجى كشور بيشتر تحت تأثير عوامل خارجى رقم مىخورد تا عوامل داخلى.
دولت بريتانيا كه تجديد رابطه با ايران را در اولويت برنامههاى سياست خارجى خود- نسبت به ايران- قرار داده بود، با تحت فشار قرار دادن تهران به خواسته خود نايل آمد.
ايران نيز تجديد رابطه با دولت انگلستان را قبل از حلّ قضيه نفت پذيرفت و سرانجام درر ١٤ آذر ١٣٣٢ اعلاميه مشتركى بين ايران و انگلستان منتشر شد كه در طىّ آن تصميم دو دولت مبنى بر «مبادله بدون تأخير سفير» اعلام گرديد. «١» انعقاد قرارداد با كنسرسيوم بينالمللى نفت دولت كودتا پس از تجديد رابطه با بريتانيا، حلّ مسأله نفت را در دستور كار سياست خارجى خود قرار داد. در اين مورد هم ابتكار عمل و سررشته امور تصميمگيرى در دست ديپلماتهاى كاركُشته بريتانيا و امريكا بود. آنچه كه براى دولت د سياست خارجى ايران قبل وبعد از انقلاب ٨٤ الف - ايالات متحده آمريكا:
ص : ٨٣ ست نشانده زاهدى اهميّت فورى داشت سرازير شدن نفت ايران- به هر قيمت ممكن- به بازارهاى جهانى بود.
چگونگى تقسيم منافع نفت ايران «در كنفرانس برمودا» يكى از موضوعات مورد مذاكره دولتهاى آمريكا و بريتانيا بود. در اين مذاكرات صاحب اصلى ثروت مورد مذاكره- ايران- حضور نداشت! توافق دولتهاى مزبور بر سر غارت نفت ايران، يا به اصطلاح «تقسيم عادلانه شكار»، يك سال به طول انجاميد. «٢» بريتانيا و آمريكا تصميم گرفته بودند قراردادى بين ايران و كنسرسيوم بينالمللى نفت به امضا برسد. متن اين قرارداد به گونهاى تنظيم شد كه حكومت ايران چند روزى را