سياست خارجى ايران قبل وبعد از انقلاب - پور قلی، محسن - الصفحة ١٥١
خلاصه بحث ساختار تصميمگيرى در سياست خارجى، يكى از مباحث مهمّ در سياست خارجى است.
اغلب كشورهاى دنيا داراى دو نوع ساختار، رسمى و غير رسمى تصميمگيرى در سياست خارجى مىباشند. ساختار رسمى تصميمگيرى عبارت از سازمانها، نهادها و مقامات تصميمگيرندهاى است كه در قانون اساسى داراى جايگاه قانونى هستند و ساختار غير رسمى عبارت از تشكّلها و گروهبنديهايى است در قانون اساسى، در فرايند توزيع قدرت، سهمى به آنها تعلّق نگرفته امّا به نوعى در فرايند تصميمگيرى تأثير مىگذارند.
ساختارهاى رسمى كه به لحاظ قانونى داراى صلاحيت و اختيارات تصميمگيرى در سياست خارجى جمهورى اسلامى ايران هستند عبارتند از: مقام رهبرى، قوه مجريه، قوه مقننه و شوراى عالى امنيت ملّى.
در جمهورى اسلامى ايران هر دو نوع ساختارهاى رسمى و غير رسمى فعال هستند. ساختارهاى غير رسمى تصميمگيرى در سياست خارجى جمهورى اسلامى ايران عبارتند از: افكار عمومى، مطبوعات، ائمّه جمعه، مراجع تقليد، جامعه مدرّسين حوزه علميه قم، بازار، انجمنهاى اسلامى، نهادهاى انقلابى، دانشجويان و غيره. وزارت امور خارجه از بازوهاى اجرايى سياست خارجى جمهورى اسلامى ايران محسوب مىشود و با اينكه در تدوين، اجرا و ارزيابى سياست خارجى دخالت مؤثرى دارد، امّا در قانون اساسى به عنوان نهاد تصميمگيرنده جايگاهى ندارد.