سياست خارجى ايران قبل وبعد از انقلاب - پور قلی، محسن - الصفحة ١٢٥
و حاكميت بر انسانها ندارد. از نظر اصل توحيد، تدبير امور هستى و حاكميت بر سرنوشت بشريت تنها در حيطه قدرت خداوند است؛ تشريع و قانونگذارى نيز منحصراً در اختيار خداى متعال است. همه انسانها در پيشگاه خداوند يكسانند و سعادت و كمال آنان، در گرو اطاعت از قوانين الهى و عدم پذيرش سلطه غير خداست. «١» بنابر آنچه كه از اصل توحيد استنباط مىشود، برقرارى روابط با ديگران تنها در صورتى مشروعيت پيدا مىكند كه موجب اعمال سلطه و حاكميّت غير خدا و نيز نقض آزادى نباشد و اصل نه شرقى، نه غربى دقيقاً بر همين مبنا شكل گرفته و روابط كشور اسلامى را با ساير كشورها جهت مىدهد.
٢- اصل ولايت: يكى از معيارهاى اعتقادى كه ما را در درك مفهوم درست اصل نه شرقى، نه غربى يارى مىكند، «اصل ولايت» است. برخى از آيات قرآنى شكل «منفى» ولايت را رد مىكند. «ولايت منفى» حاكى از رابطه توأم با سلطهپذيرى با بيگانگان است كه داراى پيامدها و آثار زيانبارى است. مواردى از قبيل دوستى يك جانبه با كفّار، «٢» دنبالهروى و اطاعت از بيگانگان، «٣» ركون و احساس اطمينان و پشتگرمى، «٤» از اجانب خودباختگى و شيفتگى «٥» و پذيرفتن ولايت كفّار «٦» از انواع اينگونه روابط محسوب مىشود.
خداوند تبارك و تعالى در آيات متعدّدى مسلمين را از اين كه كافران را «اولياى» خويش قرار دهند، نهى مىكند. با توجه سياست خارجى ايران قبل وبعد از انقلاب ١٣٦ روابط صلحآميز در قرآن و سنت ص : ١٣٥ به معناى لغوى «ولىّ» و موارد استعمال آن، چنين برداشت مىشود كه اين واژه بيانگر يك رابطه دوستى ساده نيست، بلكه نشانگر آن چنان همبستگى و اتّكا به غير است كه در سايه آن، تشكّل و دستهبندى و حزب پديد مىآيد و نيز اين كلمه توصيفكننده آن ميزان از رابطه مودّت و دوستى است كه به حدّ