جهاد در آيينه قرآن(ج2) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٤٩
بهدليل ترس تكان سختى خوردند و به شدت لرزيدند و مضطرب شدند؛ زيرا شخص ترسو مضطرب است و درجاى خود مستقر نيست. ١ وزُلزلوا زلزالًا شديداً ١. مجمع البيان ٧- ٨/ ٥٤٤.
٣. جهاد و دفاع، عرصه امتحان مسلمانان و تمايز مؤمنان راستين از ديگران: امتحان و آزمون مؤمنان با جهاد و دفاع به جنگ احزاب اختصاص ندارد- هر چند اين جنگ، آزمونى بسيار سخت و دشوار بوده است- و اساساً جهاد و دفاع با سختى و دشوارى همراه است. با الغاى خصوصيت از جنگ احزاب، مىتوان از اين آيه استفاده كرد كه جهاد و دفاع عرصه آزمون مسلمانان و تمايز مؤمنان راستين از سست ايمانان است.
هنالك ابتلى المؤمنون و ...
٤. جنگ احزاب، از جنگهاى بسيار سخت و دشوار: از عبارت «وزلزلوا زلزالًا شديداً» و نيز آيه قبل استفاده مىشود كه جنگ احزاب براى مسلمانان صدر اسلام از جنگهاى بسيار سخت و دشوار بوده است.
وزلزلوا زلزالًا شديداً امتحان:
ابزار ١، ٣؛ با جنگ ١، ٣ جنگ احزاب:
اضطراب مسلمانان در ٢؛ مشكلات ٤ جهاد:
آثار ٣ سختىهاى جنگ:
احزاب ٤ مؤمنان:
امتحان ١، ٣؛ زمينه تشخيص ٣ وَ إِذْ يَقُولُ الْمُنافِقُونَ وَ الَّذِينَ فىِ قُلُوبهِم مَّرَضٌ مَّا وَعَدَنَا اللَّهُ وَ رَسُولُهُ إِلَّا غُرُورًا (١٢)
(احزاب/ ١٢)
و [نيز به خاطر آوريد] زمانى را كه منافقان و بيماردلان مىگفتند:
خدا و پيامبرش جز وعدههاى دروغين به ما ندادهاند.