شناخت نامه نماز - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٩ - ياد خدا، روح همه عبادات

عبادت، حكمتِ خلقت انسان‌

از ديدگاه قرآن كريم، هدف از آفرينش انسان، عبادت خداست:

«وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ.[١]

جِن و انس را نيافريدم مگر براى اين كه مرا عبادت كنند».

اما بايد توجه داشت كه عبادت، هدف نهايى خلقت انسان نيست؛ بلكه هدف متوسط است. هدف نهايى، سعادت دنيا و آخرت انسان و دستيابى او به خلافت الهى است، كه انسان، براى رسيدن به اين مقصد والا، راهى جز «عبادت (بندگى)» ندارد.

از اين رو، قرآن كريم، عبادت را «راه مستقيم به سوى خدا» مى‌داند و مى‌فرمايد:

«وَ أَنِ اعْبُدُونِي هذا صِراطٌ مُسْتَقِيمٌ.[٢]

[آيا از شما پيمان نگرفتم كه‌] مرا عبادت كنيد، كه اين است راه راست؟».

اين آيه به روشنى بيانگر اين واقعيت است كه عبادت، هدف نهايى نيست؛ بلكه راه مستقيم و درست زندگى است.

نكته قابل تأمّل، اين كه قرآن نمى‌گويد: عبادت، راه راست زندگى را به انسان نشان مى‌دهد؛ بلكه مى‌فرمايد: عبادت، خود، راه راست است!

اين سخن بدين معناست كه عبادت (بندگى) و اطاعت خداوند متعال و پياده كردن برنامه‌هاى او در زندگى، دقيقاً راه درست تأمين همه نيازهاى مادّى و معنوى انسان است.

ياد خدا، روح همه عبادات‌

جان و جوهر همه عبادات، ياد خدا (ذكرُ اللَّه) است. در واقع، ياد خدا رمز خودسازى و سازندگى، كليد ارتقا به سوى كمالات و مقامات انسانى، بهترين سرمايه تأمين رفاه فردى و اجتماعى، مادّى و معنوى، و دنيوى و اخروى است.

[١]. ذاريات: آيه ٥٢.

[٢]. يس: آيه ٦١.