نوح را برای مردم تلاوت کن. اِذْ قالَ لِقَوْمِهِ یا قَوْمِ اِنْ کانَ کبُرَ عَلَیکمْ مَقامی وَ تَذْکیری بِایاتِ اللهِ فَعَلَی اللهِ تَوَکلْتُ فَاَجْمِعوا اَمْرَکمْ وَ شُرَکاءَکمْ ثُمَّ لایکنْ اَمْـرُکمْ عَلَیکمْ غُمَّةً[١] .

قرآن داستان نوح را هر چه ذکر کرده است به این صورت ذکر کرده که دعوت نوح مؤثر واقع نشد الّا بر عده بسیار کمی، و همیشه هم قومش او را اذیت و تهدید می‌کردند. می‌گوید نوح به قومش گفت: اگر مقام من بر شما سنگین است و من برای شما سنگین هستم، یعنی اگر شما من را تحمل نمی‌کنید و می‌خواهید مرا از میان ببرید، توکل به خدا کردم؛ همه‌تان هم با همدیگر متفق بشوید، شریکهایتان هم با همدیگر متفق بشوند، هر کار دلتان می‌خواهد بکنید، توکل من به خداست.

اینجا توکل چه مفهومی دارد؟ یعنی به تنهایی از احدی از شما باک ندارم. یک ذره هم از شما نمی‌ترسم. اینجاست که توکل به فریاد بشر می‌رسد.

این همان آیه‌ای است که حضرت اباعبدالله در روز عاشورا می‌خوانْد. در روز عاشورا حضرت دو سه بار در خطابه خودشان همین آیه را تکرار کردند. مقام، عین همان مقام است. مردی در یک اقلیت مطلق قرار گرفته است، از نظر نیروی نظامی و جسمانی اصلا طرف مناسبت نیست، آنها سی هزار نفر هستند اینها یک جمعیت هفتاد و دو نفری که در وسطها مرتب کم شدند. آنها از او تسلیم می‌خواهند، تسلیم نمی‌شود، می‌گوید تمام نیروهایتان را علیه من جمع کنید، من تسلیم بشو نیستم، من توکلم به خداست. اِنْ کانَ کبُرَ عَلَیکمْ مَقامی وَ تَذْکیری بِایاتِ اللهِ فَعَلَی اللهِ تَوَکلْتُ فَاَجْمِعوا اَمْرَکمْ وَ شُرَکاءَکمْ.

توکل اصلا در قرآن همیشه مفهوم حماسه دارد، مقرون با حماسه

[١] . یونس / ٧١.