آیه معروفی است که معمولا در فواتح[١] می‌خوانند: وَ بَشِّرِ الصّابِرینَ. الَّذینَ اِذا اَصابَتْهُمْ مُصیبَةٌ قالوا اِنّا للهِِ وَ اِنّا اِلَیهِ راجِعونَ. اُولئِک عَلَیهِمْ صَلَواتٌ مِنْ رَبِّهِمْ وَ رَحْمَةٌ[٢] . نوید بده صبر کنندگان را؛ چه کسانی هستند؟ کدام صبرکنندگان؟ چه جور صبری؟ آنان که وقتی مصیبتی به آنها می‌رسد (اینجا مصیبت معلوم است؛ خودش نشان می‌دهد که مقصود مرگ است)، مرگی از عزیزان برایشان می‌رسد می‌گویند: اِنّا للهِِ وَ اِنّا اِلَیهِ راجِعونَ همه از آنِ خدا هستیم؛ یعنی آنچه را که بُرده، از من نیست مال خودش است، پیش از اینکه از من باشد از خودش است. اگر ما بخواهیم از نظر خداوند فکر کنیم همه چیز تصرف خداوند در مِلک و مال خودش است. همه ما مال او هستیم. پس نسبت به خداوند اصلا چنین سخنی غلط است که بگوییم «چرا خدا مال من را گرفت؟!» اِنّا للهِِ همه از آنِ خدا هستیم وَ اِنّا اِلَیهِ راجِعونَ و همه بازگشتمان به سوی اوست؛ یعنی آن کس هم که از ما رفته، دو روز پیش از ما رفته، ما هم باید برویم، راهی است که همه باید برویم. اُولئِک عَلَیهِمْ صَلَواتٌ مِنْ رَبِّهِمْ کسانی که در مصیبتها چنین هستند رحمتهایی از پروردگار بر آنهاست. این هم یک دسته آیات است که بیش از این نمی‌خوانم چون آیات خیلی زیاد است؛ همین یک آیه کافی است.

آیاتی که در آنها کلمه «استقامت» آمده

آیات دیگری در قرآن داریم که کلمه «صبر» در آنها نیامده است ولی از این آیات می‌شود فهمید که قرآن هرگز صبر به آن معنی غلط یعنی از میدان در رفتن و دست روی دست گذاشتن و انتظار کشیدن را ستایش نمی‌کند چون ضدش را ستایش کرده است؛ و آن آیاتی است که در آنها

[١] . [مجالس ترحیم.]

[٢] . بقره / ١٥٥ ـ ١٥٧.