٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٠ - ازدواج مرد مسلمان با زن اهل كتاب (١) آیة الله سيد موسى شبيرى زنجانى

ازدواج با اهل كتاب اشاره نكرده (٢٢)، ظاهراً وى به حرمت ازدواج موقت هم با اهل كتاب فتواداده است. (٢٣)

برخى اين فتواى شيخ مفيد را به سيد مرتضى هم نسبت داده‌اند (٢٤)، ولى اين نسبت ناتمام است؛ زيرا هر چند ايشان در انتصار فرموده: «و ممّا انفردت به الإمامية حظر نكاح الكتابيات...»، (٢٥) ولى اين عبارت مربوط به عقد موقت نيست؛ زيرا انتصار به مسائل مورد اختلاف شيعه و اهل سنت اختصاص دارد و چون اهل سنت نكاح موقت را به طور كلى حتى با زن مسلمان انكار مى‌كنند، پس مورد بحث مرحوم سيد مرتضى عقد دائم است و در خصوص همين مورد ادعاى اجماع بر تحريم مى‌كند.

البته پس از شيخ طوسى، فتوا به تحريم عقد موقت با زن كتابى با صراحت در كلمات برخى فقيهان ديده مى‌شود. ابن ادريس حلى آن را از «بعض أصحابنا» نقل


(٢٢) مقنعه، ص٤٩٨ (ينابيع فقهيه، ج١٨، ص ٣٢) به ويژه ر.ك: كلام شاگرد وى سلاّر كه در بيان احكام نكاح منقطع مى‌گويد: «كل شروط نكاح الدوامّ شروطه إلاّ أنها تبين منه بالأجل و بأنّه يجوز نكاح الكتابيات فيه...» (مراسم علويه، ص ١٥٧ ، ينابيع فقهيه، ج١٨، ص ١٣٦).
(٢٣) در شمار آثار شيخ مفيد در رجال نجاشى(ص٣٩٩) از «مسألة في نكاح الكتابيات» ياد شده كه نسخه‌اى از آن تاكنون به دست نيامده است. البته در ذريعه (ج٢٠، ص ٣٩٧) از برخى مطلعين نقل كرده كه نسخه‌اى از آن در نجف در نزد سماوى وجود دارد. اگر اين كتاب يافت شود، شايد نظر شيخ مفيد روشن‌تر گردد.
(٢٤) ايضاح الفوائد، ج٣، ص ٢٢، تنقيح رائع، ج٣، ص ٩٧، مهذب البارع، ج٣، ص ٢٩٤، غاية المرام، ج٣، ص ٦٨.
(٢٥) انتصار، ص٢٧٩ (ينابيع فقهيه، ج١٨، ص ٥٨). گفتنى است كه طبرسى در جوامع الجامع (ج١، ص ٤٧٦) در ذيل آيه ٥ از سوره مائده: «والمحصناتُ من الذين أٌوتوا الكتاب من قبلكم» مى‌گويد: «قال أصحابنا: هنّ اللواتي أسلمن منهنّ». ممكن است از اين عبارت، تحريم مطلق عقد با زن كتابى استفاده شود، ولى به نظر مى‌رسد كه اگر مفاد ظاهرى آيه پذيرفته شود، بايد نكاح دائمى با اهل كتاب هم مجاز باشد و از عبارت ذكر شده، تنها نفى جواز مطلق نكاح با اهل كتاب استفاده شود؛ پس بيش از حرمت نكاح دائم با زن كتابى از اين عبارت بر نمى‌آيد.