فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٥٣ - لقطه و مجهول المالك (١) آیة الله سيدكاظم حائرى
إن كانت معمورة فيها أهلها فهي لهم و إن كانت خربة قد جلا عنها أهلها فالذى وجد المال أحق به؛ (٤٠)
اگر خانهاى آباد است و ساكنانش در آن به سر مىبرند، آن سكه براى آنهاست واگر خرابهاى است كه ساكنان آن رفتهاند، كسى كه مال را يافته، به آن سزاوارتر است.
همچنين محمد بن مسلم در روايت معتبرى نقل مىكند كه از يكى از دو امام باقر يا صادق (ع) در مورد لقطه پرسيدم. فرمود:
لاترفعوها، فإن ابتليت فعرّفهاسنة، فإن جاء طالبها و إلاّ فاجعلها فى عرض مالك، يجرى عليها مايجرى على مالك إلى أن يجيء لها طالب. قال: و سألته عن الورق يوجد في دار؟ فقال: إن كانت معمورة فهي لأهلها فإن كانت خربة فأنت أحق بما وجدت؛ (٤١)
آن را برنداريد. اگر برداشتى، آن را يك سال تعريف كن. پس اگر خواهان آن آمد [آن را به او بده [، در غير اين صورت آن را در كنار مالت قرار بده. هر حكمى كه مال تو دارد، بر آن نيز جارى است تا هنگامى كه خواهانى براى آن بيايد.
در مورد سكهاى كه در خانهاى يافت شده است، پرسيدم. فرمود: اگر آن خانه مورد استفاده باشد، پس آن سكه براى اهل آن خانه است و اگر مخروبه باشد، تو به آنچه يافتهاى سزاوارترى.
گويا وجود مالى در مكان خراب كه اهلش رفتهاند، نشانه رفتن مالك مال است و در اين صورت، تملك اين مال جايز است و اين جواز، يا به جهت احتمال
(٤٠) همان، ص ٣٥٤، ح١.
(٤١) صدر روايت در وسائل الشيعه، ج١٧، باب ٢ از ابواب لقطه، ص ٣٥٠، ح٣ آمده است و ذيل آن در باب ٥ از ابواب لقطه، ص٣٥٥، ح٢ ذكر شده است.