احسان و سپاس از امور مورد تأکید دین بوده و اثر غیر قابل انکاری بر بهبود روابط اجتماعی دارد. نظریه محبت در اسلام بر پایه محبت احسان است و لذا احسان از طریق جلب محبت، موجب بهبود روابط می‌شود. هم‌چنین سپاس‌گزاری از سویی، درباره دوستان موجب افزایش رضامندی و وفاداری، و درباره دشمنان موجب اصلاح روابط می‌شود؛ و از سوی دیگر، موجب تقویت ارتباط با خدا شده و در عین حال، از همان مسیر به بهبود روابط اجتماعی نیز کمک می‌کند. تحقیقات تجربی نیز اثر سپاس را بر بهبود خُلق افراد و افزایش شادمانی آن‌ها اثبات کرده است. نتیجه این‌که، سنت احسان و سپاس می‌تواند عنصری اثرگذار در اصلاح و ارتقای روابط اجتماعی باشد. با تقویت سنت احسان و سپاس می‌توان احساس رضایت و وفای اجتماعی را به وجود آورد، خصومت‌ها را به عطوفت تبدیل کرد و نشاط و شادمانی را افزایش داد.

کلید‌واژه‌ها: احسان، سپاس، روابط اجتماعی، اسلام.

[١١١] استادیار دانشگاه قرآن و حدیث ([email protected]).