اجمالى داشته باشد كه يا سجده بجا اورده يا تشهد بدون تعيين ان با شك در ديگرى پس اگر بعد از دخول در قيام شك كند اعتنا بان نكند واگر پيش از دخول باشد بايد هر دو را بجا اورد زيرا در هر دو شك دارد ومحل انها باقى است وبعد از اتمام نماز اعاده ان واجب نيست هر چند احوط است (نوزدهم) اگر يقين كند كه يا از ركعت سابق يك سجده ترك كرده يا از اين ركعت تشهد پس اگر در حال جلوس باشد وهنوز داخل قيام نشده باشد بايد تشهد بخواند ونماز را تمام كند وچيزى بر او نيست واگر در حال برخواستن يا بعد از دخول در قيام باشد بايد بگذرد ونماز را تمام كند وقضاء هر دو را با سجده سهو بجا اورد واحوط آن است كه نماز را نيز اعاده كند ومحتمل است كه واجب باشد برگردد براى تدارك تشهد وبعد از اتمام نماز قضاء سجده تنها با سجده سهو بجا اورد وعلاوه احوط اعاده ان است (بيستم) اگر يقين كند يك سجده يا از اين ركعت ترك كرده يا از ركعت سابق پس اگر هنوز داخل تشهد نشده يا انكه هنوز شروع بقيام نكرده يا شروع كرده ولكن بحد قيام نرسيده باشد بايد برگردد وسجده را بياورد زيرا كه محل ان باقى است وچيزى بر او نيست بجهة انكه شك در اوردن سجده نسبت بركعت سابقه شك بعد از محل است واگر شك او بعد از دخول در تشهد يا قيام باشد بگذرد ونماز را تمام كند وقضاء سجده را با دو سجده سهو بعمل اورد ومحتمل است كه در اين صورت لازم باشد براى تدارك سجده اين ركعت برگردد ونماز را تمام كند وقضاء سجده را با دو سجده سهو بجا اورد وبر هر دو تقدير احوط اعاده نماز است نيز (بيست ويكم) اگر يقين كند كه يا جزء مستحبى را ترك كرده مثل قنوت يا انكه جزء واجبى را ترك كرده چه ركن باشد يا مثل سجده وتشهد باشد كه بر فرض فوت قضاء ان لازم باشد يا از اجزائى باشد كه نقصان ان موجب سجده سهو باشد نماز او صحيح است وچيزى بر او نيست وهم چنين اگر يقين كند كه يا جهر واخفات را ترك كرده يا بعض اجزاء واجبه را كه نماز او صحيح است وچيزى بر او نيست زيرا كه ترك جهر واخفات بدون تعمد اثر ندارد پس شك او نسبت بطرف ديگر مثل شك بدوى است (بيست ودويم) اگر يقين كند كه در فريضه يا ركنى را زياد كرده يا كم كرده اشكالى در بطلان نماز نيست اما در نافله چنين شكى مبطل ان نيست زيرا كه زياده ركن در ان متغفر است ونقصان ركن مشكوك است بلى اگر يقين كند كه يا ركوع را از ان كم كرده يا دو سجده را در اين صورت باطل است بخلاف انكه علم اجمالى